more_horiz
PR24 Portal

Ostatnie Święta w polskiej szkole na Litwie? Placówce grozi zamknięcie

Ostatnia aktualizacja: 25.12.2019 15:00
Gimnazjum "Żejmiana", jedyna szkoła z polskim językiem nauczania w rejonie święciańskim na Litwie, obawia się, że tegoroczne Święta będą dla niej ostatnimi. Władze rejonu dążą do jej połączenia ze szkołą litewską, co w praktyce oznacza zamknięcie polskiej placówki. - Wszystko wskazuje na to, że są to ostatnie nasze Święta - mówi Anna Łastowska, wicedyrektor szkoły.
Tradycyjna impreza adwentowa w Gimnazjum Żejmiana na Litwie
Tradycyjna impreza adwentowa w Gimnazjum "Żejmiana" na LitwieFoto: zeimena.pabrade.lm.lt

wigilia_1200.jpg
"Polska pamięta o Tobie". Świąteczne paczki dla Polaków na Litwie

Jesienią tego roku władze rejonu święciańskiego ogłosiły decyzję o połączeniu Gimnazjum "Żejmiana" (nazwa pochodzi od przepływającej przez Podbrodzie rzeki Żejmiana) z litewską szkołą w tym mieście, Gimnazjum "Rytas" (Poranek). Początkowo decyzję uzasadniano chęcią zaoszczędzenia pieniędzy. Teraz wskazuje się na potrzebę podniesienie jakości nauczania.

[ZOBACZ TAKŻE] >>> Litwa: Sejm zdecydował, rok 2020 ustanowiony Rokiem św. Jana Pawła II

- Nie wiemy, o co tak naprawdę chodzi - mówi Łastowska. Podkreśla, że w wyniku połączenia szkół nie da się zaoszczędzić, bo nie zmniejszy się liczba uczniów. Nie ma też podstaw do łączenia placówek, bo "Żejmiana" ma wystarczającą ilość uczniów - 367 i z każdym rokiem ich przybywa.

- Mieliśmy w tym roku cztery duże uroczystości świąteczne z udziałem uczniów, nauczycieli, rodziców, gości z Polski, ale nie były one tak radosne jak w latach poprzednich. Od kilku miesięcy w szkole panuje niepokój i smutek - dodaje wicedyrektor.

shutterstock_114477997 świeta wigilia 1200.jpg
Wigilijne tradycje kulinarne na Litwie. "Nawet w jednej rodzinie bywają różne zwyczaje"

Po świętach akcje protestacyjne

Przeciwko łączeniu placówek społeczność szkolna zebrała ponad 500 podpisów. Zostały one dołączone do pism wystosowanych w tej sprawie do 16 instytucji na Litwie i w Polsce, m.in. do prezydentów obu krajów, premierów, parlamentów, resortów oświaty.

Tuż po Nowym Roku planowane są akcje protestacyjne. - Musimy się śpieszyć, bo reorganizacja została zapowiedziana na kwiecień - mówi wicedyrektor szkoły. Wyraża nadzieję, że sprawą zainteresują się też prezydenci obu krajów.

Rejon święciański jest rejonem wielonarodowym. Litwini stanowią tu tylko połowę mieszkańców, pozostali - to Polacy, Rosjanie, Białorusini. W Podbrodziu Polacy są najliczniejsza grupą – 44 proc. Litwini stanowią tylko około 20 proc.



- To, co się dzieje w Podbrodziu jest bardzo niepokojące. Obserwujemy proces "cichej lituanizacji” - mówi prezes Stowarzyszenia Nauczycieli Szkół Polskich na Litwie "Macierz Szkolna" Józef Kwiatkowski. - Likwidację polskich szkół, co skutkuje zanikaniem polskości, przerabialiśmy już na kowieńszczyźnie, w rejonie szyrwinckim - dodaje.

litwa wilno free 1200.jpg
"Polacy w świecie". Polacy współtworzą litewski rząd

Renesans w stosunkach polsko-litewskich

Przed wojną Polacy na kowieńszczyźnie stanowili około 30 proc ludności. W 1923 roku zostały tu zakazane polskie szyldy i napisy. W kolejnych latach ograniczenia dotknęły polską prasę, szkoły i organizacje. Dzisiaj nie ma tu żadnej polskiej szkoły, a Polacy stanowią znikomy odsetek ludności.

Przed dziesięciu laty w rejonie szyrwinckim ostatnią szkołę z polskim językiem nauczania połączono ze szkołą litewską i dzisiaj w tym rejonie nie ma już żadnej placówki oświatowej z językiem polskim.

son 280 (2).jpg
Ilona Gosiewska: Polacy mieszkający na Kresach są niezwykli

- Przeżywamy renesans w stosunkach polsko-litewskich, ale nie rzutuje to na sytuację polskiej mniejszości na Litwie - ocenia Kwiatkowski. - Na wysokich szczeblach mówi się o strategicznym partnerstwie w dziedzinie obronności, współpracy energetycznej, o wspólnym zagrożeniu ze strony Rosji, a tym czasem władze rejonowe zamykają polską szkołę - mówi prezes „Macierzy Szkolnej”.

Anna Łastowska zaznacza, że "utrata samodzielności polskiej szkoły w Podbrodziu oznacza zmniejszenie aktywności Polaków w tym mieście". - Stopniowo zanikną tu tradycje, obyczaje, a potem też język polski - prognozuje Łastowska i zastanawia się: "może o to właśnie chodzi władzom rejonu?".

Polacy na Litwie są najliczniejszą mniejszością narodową, liczą około 200 tys. osób i stanowią 6,6 proc. ludności kraju. Najwięcej Polaków mieszka w rejonach wileńskim i solecznickim.

kstar

X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem