X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
more_horiz
RCKL

Jordan. Święto Chrztu Pańskiego

Ostatnia aktualizacja: 17.01.2020 17:00
W obrządku prawosławnym święto Jordanu, zwane też Bogojawleniem, Proświszczem, Oświeceniem po Chrzcie, w tym roku wypada w niedzielę 19 stycznia, czyli 6 stycznia kalendarza juliańskiego.
Proboszcz parafii prawosławnej ksiądz Michał Wasilczyk nad brzegiem Bugu w Sławatyczach. Zgodnie z kalendarzem juliańskim prawosławni oraz wierni innych obrządków wschodnich, w tym grekokatolicy, obchodzą 19 stycznia święto Chrztu Pańskiego, zwane inaczej świętem Jordanu. To jedna z dwunastu najważniejszych uroczystości w roku liturgicznym.
Proboszcz parafii prawosławnej ksiądz Michał Wasilczyk nad brzegiem Bugu w Sławatyczach. Zgodnie z kalendarzem juliańskim prawosławni oraz wierni innych obrządków wschodnich, w tym grekokatolicy, obchodzą 19 stycznia święto Chrztu Pańskiego, zwane inaczej świętem Jordanu. To jedna z dwunastu najważniejszych uroczystości w roku liturgicznym. Foto: PAP/Wojciech Pacewicz

W Kościele prawosławnym święto upamiętniające chrzest Jezusa w wodach rzeki Jordan, przyjęty z rąk proroka Jana (nazwanego później Chrzcicielem) zalicza się do głównych, najuroczyściej celebrowanych, dorocznych uroczystości cerkiewnych, zwanych Jordanem. Jest to najważniejszy moment obchodów tajemnicy Wcielenia i Objawienia się Boga światu, czyli całego cyklu świątecznego Narodzenie Bożego.

W tradycji Kościoła wschodniego bizantyjskiego, greckiego i prawosławnego, chrzest Jezusa jest bowiem fundamentem chrześcijaństwa i wszystkich tajemnic wiary. Bardo uroczyście obchodzi się więc Jordan na wschodnich terenach Polski, zamieszkałych przez licznych wyznawców prawosławia. W wigilię Jordanu (podobnie jak w wigilie wszystkich ważniejszych świąt cerkiewnych) obowiązują post, modlitwa i czuwanie. W domach spożywa się uroczystą wieczerzę, podczas której zgromadzeni przy stole domownicy dzielą się bułką przaśną, prosforą (jak katolicy opłatkiem), na znak wspólnoty chrześcijańskiej i miłości. 


Święto Jordanu. Święcenie wody na Dnieprze, 1943 rok. Święto Jordanu. Święcenie wody na Dnieprze, 1943 rok.

W samo święto Jordanu w cerkwiach odbywają się nabożeństwa, podczas których święci się wodę, która w obchodach tych ma szczególne znaczenie. Kropi się nią ściany świątyni w środku i na zewnątrz. Kropi się nią także domy wiernych, które nawiedza kapłan (batiuszka), chodząc - jak mówią - z wodą lub po kanonie i składając życzenia błogosławieństwa Bożego i pomyślnego nowego roku. Święci się także wodę w rzekach, strumieniach i stawach nad które udają się procesje, z cerkiewnymi chorągwiami i ikonami, prowadzone przez kapłana w szytych złotem szatach liturgicznych.

"Ten jest Syn mój umiłowany, w którym mam upodobanie"

Na znak wierności tajemnicom wiary i pamiątkę chrztu Jezusa w Jordanie trzykrotnie zanurza się w wodzie krzyż cerkiewny i palące się związane na krzyż trzy świece lub trójramienny świecznik, ku chwale Trójcy Świętej: chrzczonego w Jordanie Chrystusa, Ducha Świętego, który ukazał się w postaci ulatującej nad Nim białej gołębicy oraz Boga Ojca, którego głosem idącym z nieba, powiedział: ten jest Syn mój umiłowany, w którym mam upodobanie. Mt.3, 13-17.

Jest to najważniejszy moment obchodów tajemnicy Wcielenia i Objawienia się Boga światu, czyli całego cyklu świątecznego Narodzenie Bożego.

W Warszawie procesje takie idą nad Wisłę; w Jabłecznej (sanktuarium prawosławnym z siedzibą Domu Zakonnego Męskiego) nad Bug, w Grabarce (największym w Polsce prawosławny zespole cerkiewno-klasztornym i ośrodku pątniczym), nad strumień opływający Świętą Gorę, w innych miejscowościach nad stawy i rzeki. Buduje się nad nimi specjalne pomosty, lub kładki. Przy mroźnej pogodzie w tafli lodowej wycina się przeręble, zawsze w kształcie krzyża, aby można było zaczerpnąć wody i aby kapłan mógł ją poświęcić.

Wierni modlą się, klęcząc, piją wodę z rzek i strumieni i czerpią ją do przyniesionych ze sobą naczyń, flaszek, baniek, dzbanów i niosą ją do swych domów. Po powrocie z uroczystości gospodarz kropi wodą z Jordanu całe obejście domu, budynki gospodarskie, podwórze. Pozostałą wodę przechowywano przez cały się przez cały rok. Woda poświęcona w Jordan miała bowiem zastosowanie w różnych domowych obrzędach i praktykach religijnych oraz w tradycyjnych zabiegach gospodarskich, ochronnych i leczniczych.

Barbara Ogrodowska

Święto Jordanu w Krakowie, 1927 rok. Święto Jordanu w Krakowie, 1927 rok.

***

Więcej artykułów z cyklu - zakładce "Świętujemy".


Czytaj także

Wigilia

Ostatnia aktualizacja: 21.12.2019 09:00
Od najdawniejszych czasów Wigilia otwierała słoneczny, wegetacyjny i tradycyjny ludowy rok obrzędowy. Zachowały się więc w jej obchodach ślady dawnych rytuałów i obrzędów, agrarnych, zadusznych i noworocznych.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Kolędowanie

Ostatnia aktualizacja: 24.12.2019 09:00
Cały świąteczny czas od Bożego Narodzenia do Trzech Króli nazywano Godami, a także Koladką, Dwunastnicą, Szczodrymi, Świętymi Dniami, Świętymi lub Bożymi Wieczorami.  
rozwiń zwiń

Czytaj także

Nowy Rok

Ostatnia aktualizacja: 31.12.2019 09:00
Pierwotnie zwyczaje i obrzędy noworoczne na dobry początek i szczęśliwy przebieg całego roku, związane były z porą przesilenia zimowego. Prawdopodobnie dlatego, najstarsze, znane w Polsce obchody, wierzenia i zwyczaje noworoczne były – w większości – powtórzeniem praktyk wigilijnych.
rozwiń zwiń