more_horiz
Historia

Johann Wolfgang Goethe – u progu romantyzmu

Ostatnia aktualizacja: 22.03.2022 05:20
– Kiedy rozpoczął się niemiecki romantyzm, Goethe był wobec niego szalenie krytyczny – podkreślał teatrolog dr Tomasz Kubikowski. – Sławne jest jego powiedzenie, że sztukę dzielimy na zdrową i chorą. Zdrową sztukę nazywamy klasycystyczną, a chorą - romantyczną.
Johann Wolfgang Goethe, aut. Johann Heinrich Wilhelm Tischbein, Rzym (1787 rok)
Johann Wolfgang Goethe, aut. Johann Heinrich Wilhelm Tischbein, Rzym (1787 rok)Foto: tädel, Wikipedia/domena publiczna

22 marca 1832 roku zmarł Johann Wolfgang Goethe - niemiecki poeta, główny przedstawiciel okresu zwanego czasem "Burzy i Naporu", który poprzedzał epokę romantyzmu.

Teatr

Goethe już w dzieciństwie zafascynował się teatrem. W jego domu rodzinnym wystawiano co roku teatr lalek, co miało niemały wpływ na jego późniejszą działalność. W latach 1791-1817 kierował teatrem oraz wszystkimi instytucjami oświatowo-kulturalnymi Weimaru. Ustąpił ze stanowiska, kiedy jedna z jego aktorek wprowadziła na scenę psa. Dla Goethego było to pogwałcenie kanonicznych zasad teatru.

– Goethe stworzył pewną rzeczywiście wyrazistą i utrzymującą się po jego śmierci szkołę aktorstwa – mówił teatrolog dr Tomasz Kubikowski w audycji "Biografie niezwykłe" z 2001 roku. – Łatwo było odróżnić aktorów o szlifie weimarskim od aktorów ukształtowanych w innych stolicach teatralnych Niemiec.

Posłuchaj
14:46 Johan Wolfgang Goethe_Biografie niezwykłe.mp3 Fascynujące życie Johana Wolfganga Goethego – mówi teatrolog dr Tomasz Kubikowski, aud. Iwony Malinowskiej z cyklu "Biografie niezwykłe". (PR, 27.11.2001)

"Faust"

– "Faust" był przedziwnym dramatem, który powstawał przez 60 lat, co się zresztą odbija się w bogactwie tego dzieła – podkreślał dr Tomasz Kubikowski. – Prawdopodobnie najwcześniejsze partie tego dramatu Goethe napisał w wieku lat dwudziestu.

To właśnie w tamtym okresie pisarz wyrwał się z domu i pojechał na studia prawnicze do Lipska. Czas ten przypłacił jednak załamaniem nerwowym. "Fausta" zakończył dopiero u kresu życia. Dramat ten jest najwybitniejszym z dzieł Goethego, choć jego obszerność powoduje, że uznaje się je za niesceniczne.

Posłuchaj
13:42 Goethe_Powinowactwo z wyboru.mp3 Johann Wolfgang Goethe "Powinowactwo z wyboru" – o książce mówi krytyk literacki, prof. Stefan Treugutt, aud. Andrzeja Wiktora Piotrowskiego z cyklu "Dialogi o arcydziełach". (PR, 9.04.1989)

Goethe a jego bohaterowie

W swoich książkach często nawiązywał do historii własnych niespełnionych miłości. W wieku 22 lat był zakochany w młodszej o 3 lata Charlotcie Buff, którą uczynił bohaterką swojej książki "Cierpienia młodego Wertera". Stał się dla ówczesnych europejskich pisarzy uosobieniem epoki, choć sam nie był twórcą romantycznym. Przez jego dom przewijały się tłumy gości. Wśród nich znalazł się nawet polski romantyk Adam Mickiewicz.

– W jego biografii jest tak naprawdę kilka biografii i tak chyba należy na to wszystko patrzeć – zaznaczył dr Tomasz Kubikowski. – Pisarz był jest ten wyniosłym, oschłym olimpijczykiem, który królował na swoim tronie w Weimarze. Pół Europy starało się o audiencję u niego – dodał.

mb

X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem