X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
more_horiz
Historia

"Barykada Września" na warszawskiej Ochocie

Ostatnia aktualizacja: 08.09.2019 07:00
8 września 1939 roku Wehrmacht zaatakował Warszawę. Rozpoczęło się oblężenie stolicy Polski, a w czasie jej obrony szczególnie odznaczyli się obrońcy barykady w dzielnicy Ochota, która stawiała opór aż do momentu zawieszenia broni z 27 września.
Audio
  • Wystąpienie szefa propagandy Dowództwa Obrony Warszawy, ppłk. Wacława Lipińskiego w Polskim Radiu. (PR, 9.09.1939)
  • Audycja "Tu Polskie Radio Warszawa - 9 września 1939" ze wspomnieniami pracowników Polskiego Radia w 1939 roku oraz archiwalnymi nagraniami. (PR, 9.09.1979)
  • Rozmowa z prof. Lechem Wyszczelskim o obronie Warszawy w 1939 roku. (PR, 2.09.2009)
Kadr z filmu Początek. Warszawa w pierwszych dniach okupacji podczas premierowego pokazu. Film pokazuje Warszawę oczami niemieckich operatorów w pierwszych dniach po kapitulacji; Dom Spotkań z Historią w Warszawie, 28 września 2012
Kadr z filmu "Początek. Warszawa w pierwszych dniach okupacji" podczas premierowego pokazu. Film pokazuje Warszawę oczami niemieckich operatorów w pierwszych dniach po kapitulacji; Dom Spotkań z Historią w Warszawie, 28 września 2012Foto: PAP/Tomasz Gzell
Polscy żołnierze na frontach II wojny światowej - zobacz serwis historyczny

"Wielu widziało się już panami miasta"

Historia bohaterskiej barykady rozpoczęła się pierwszego dnia niemieckiego szturmu na Warszawę. Niemcy nie spodziewali się tak zaciętej obrony i jeszcze przed rozpoczęciem walk, 8 września 1939 roku o godzinie 17.15 niemieckie radio podało informacje o zdobyciu miasta.

W tym samym momencie uroczyście przystrojone niemieckie czołgi sunęły ku rogatkom Warszawy. Natarcie prowadziła 4. Dywizja Pancerna wchodząca w skład 10. Armii Wehrmachtu. Nastrój towarzyszący atakującym Warszawę wspominał dowódca dywizji gen. Georg-Hans Reinhardt:

"Panowała dumna radość przeżycia doniosłej chwili wkroczenia do stolicy nieprzyjaciela już w ósmym dniu wojny. Bez rozkazu załogi ozdobiły swoje pojazdy rozpoznawczymi chorągiewkami ze swastyką. Wielu widziało się już w hotelach i najlepszych kwaterach panami miasta (..) Tymczasem wyszło inaczej, straż przednia natrafiła na bardzo silny ogień karabinowy i z broni maszynowej ze skrajów miasta. (...) Silnie broniona barykada z bronią przeciwpancerną na ulicy Grójeckiej zamknęła drogę czołgom."

Na wylocie szosy w kierunku Krakowa 8 września tuż przed godziną 18. Niemcy natrafili na silnie umocnione pozycje u zbiegu ulic Opaczewskiej i Grójeckiej. Polska piechota tworzyła linię obrony w okopach na ulicach miasta. Natarcie szybko załamało się pod morderczym ostrzałem polskich karabinów i dział. Na pobojowisku pozostały płonące niemieckie czołgi i samochody.

Niemieckie czołgi i strzelcy zmotoryzowani na ul. Grójeckiej w Warszawie, 27 września 1939 Niemieckie czołgi i strzelcy zmotoryzowani na ul. Grójeckiej w Warszawie, 27 września 1939

Barykady powstrzymują niemiecki szturm

9 września 1939 roku Niemcy atakowali Warszawę już od samego rana, Natarcie na Ochocie załamało się na linii obrony opartej na barykadach postawionych wzdłuż ulicy Grójeckiej. Były wzniesione z tramwajów, samochodów i prowizorycznie zdobywanych elementów otoczenia.

O sytuacji w czasie oblężenia Warszawy systematycznie informowało Polskie Radio. 9 września na jego antenie wystąpił szef propagandy Dowództwa Obrony Warszawy, podpułkownik Wacław Lipiński. Zdał słuchaczom relację z inspekcji frontu, którą odbył wraz z dowódcą obrony Warszawy generałem Walerianem Czumą:

– Odparte zostały wszystkie natarcia nieprzyjacielskie. Rezultatem walk jest osiemnaście rozbitych czołgów niemieckich na Okęciu, pięć na Woli, cztery na różnych innych odcinkach oraz dwa działka przeciwpancerne, które zostały rozbite. Piechota niemiecka poniosła bardzo ciężkie straty. Wśród ludności nastrój jest doskonały, wśród żołnierzy również jest bardzo dobry.

Silny opór Polaków na Ochocie i na Woli, która stanowiła drugi obszar ciężkich walk w pierwszych dniach obrony Warszawy, skłonił Niemców do poszukiwania innej drogi wdarcia się do stolicy.

Bohaterska obrona Warszawy w pierwszych dniach oblężenia oraz rozpoczęty 9 września 1939 roku kontratak Wojska Polskiego zwany bitwą nad Bzurą, pozwoliły odrzucić Wehrmacht od Warszawy i dać miastu szansę na dalszą obronę. Od 10 września tymczasowo zaprzestano podejmowania naziemnych ataków na miasto.

Do momentu ostatecznego szturmu na Warszawę, przeprowadzonego w dniach 25-27 września 1939 roku Niemcy nasilili bombardowania w celu sterroryzowania mieszkańców Warszawy. Ochota walczyła jeszcze w czasie niemieckiego szturmu z końca września.

12 września 1979 roku na ulicy Grójeckiej w Warszawie odsłonięto pomnik Barykada Września, upamiętniający obrońców Ochoty, którzy powstrzymywali niemiecki atak na Warszawę.

sa

Na podstawie: L. Wyszczelski, Warszawa 1939, Warszawa 2009

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Stefan Starzyński – prezydent, który poświęcił życie dla stolicy

Ostatnia aktualizacja: 19.08.2019 07:01
– Mógł uciec, nawet miał rozkaz opuszczenia miasta razem z rządem, ale tego nie uczynił. Został do końca. To jest wzór odpowiedzialności za funkcje, które mu w zaufaniu zostały powierzone – powiedziała rzeźbiarka, prof. Ludwika Nitschowa.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Robotnicza Brygada Obrony Warszawy we wrześniu 1939 roku

Ostatnia aktualizacja: 06.09.2019 06:00
6 września 1939 stolicę opuścił prezydent Ignacy Mościcki wraz z władzami państwa. Z obrony Warszawy wycofano lotnictwo. Na barykadach stanęli cywile oraz Robotnicze Barykady Obrony Warszawy.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Bitwa nad Bzurą - największe starcie kampanii wrześniowej

Ostatnia aktualizacja: 09.09.2019 07:05
Rozmach i siła natarcia polskiego całkowicie zaskoczyły armię niemiecką. "Bitwa nad Bzurą stała się największą bitwą w zwarciu toczącej się kampanii polskiej" – pisał wybitny niemiecki strateg gen. Erich von Manstein.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Juliusz Rómmel - przeżył swoją epokę

Ostatnia aktualizacja: 03.09.2019 06:02
- We wrześniu 1939 roku nie miał cienia swojej charyzmy, dynamiki i umiejętności dowodzenia z czasów wojny 1920 roku. Był pewnym anachronizmem na polu bitwy – mówił dr Janusz Osica na antenie Polskiego Radia.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Bohaterowie z Westerplatte. Zamiast 12 godzin walczyli 7 dni

Ostatnia aktualizacja: 01.09.2019 07:50
- Nadzieja na pomoc trwała 12 godzin, a potem następne 12 godzin. Drugiego dnia, po bombardowaniu lotniczym zrodziła się desperacja. Nie było innego wyjścia niż śmierć. Nie było już odwrotu - mówił porucznik Leon Pająk.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Stefan Starzyński: "Co chwila tysiące faktów pokazują nam siłę ludu polskiego"

Ostatnia aktualizacja: 01.09.2019 20:50
– Obywatele, przepraszam za spóźnienie, ale obowiązki chwili dzisiejszej nie pozwalają mi być punktualnym w Radio – wygłosił Stefan Starzyński, prezydent Warszawy w Polskim Radiu.
rozwiń zwiń