more_horiz
Historia

Eugeniusz Kwiatkowski. Przez całe życie chciał zmieniać Polskę

Ostatnia aktualizacja: 22.08.2021 05:55
- Nieraz myślałem sobie, czego to nie można by dokonać w Polsce z takimi zespołami ludzi, jakich spotkałem w Gdyni, Mościcach albo w Stalowej Woli - pisał Eugeniusz Kwiatkowski, wielki wizjoner II RP.
Gdynia, 1947.08-02. Otwarcie Międzynarodowych Targów Gdańskich. Nz. m.in. pełnomocnik rządu ds. odbudowy Wybrzeża Eugeniusz Kwiatkowski (w kapeluszu).
Gdynia, 1947.08-02. Otwarcie Międzynarodowych Targów Gdańskich. Nz. m.in. pełnomocnik rządu ds. odbudowy Wybrzeża Eugeniusz Kwiatkowski (w kapeluszu). Foto: PAP

22 sierpnia 1974 roku zmarł Eugeniusz Kwiatkowski, polski ekonomista, polityk, minister przemysłu i handlu, wicepremier, minister skarbu.

Był jednym z współtwórców budowy portu i miasta w Gdyni. To z jego inicjatywy powstał Centralny Ośrodek Przemysłowy. Eugeniusz Kwiatkowski w znacznym stopniu przyczynił się też do powstania Stalowej Woli, wniósł wielki wkład w rozwój polskiego przemysłu chemicznego: zakładów azotowych w Chorzowie i Tarnowie.

Na fali entuzjazmu

- Trzeba było nakładu wielkich wysiłków finansowych i rozumowych, by przekreślić fakt istnienia trzech dzielnic zaborczych. Prawie każdy obywatel zdawał sobie sprawę, że w tych warunkach Polska egzystować nie może. Polityka rozbudowy Gdyni przy współudziale i pomocy całego społeczeństwa stworzyła pewien przełom w tej sytuacji - słyszymy w archiwalnym, radiowym wystąpieniu Eugeniusza Kwiatkowskiego.


Posłuchaj
18:01 Eugeniusz Kwiatkowski - aud. z cyklu Postacie XX w.mp3 Sylwetka Eugeniusza Kwiatkowskiego, wicepremiera, ministra skarbu, przemysłu i handlu II Rzeczypospolitej. Aud. Sławomira Szofa z cyklu "Postacie XX wieku". (PR, 2003)

 

- Polscy inżynierowie projektowali port w Gdyni jeszcze przed I wojną światową - mówił publicysta, Stefan Bratkowski w Polskim Radiu. - Już wtedy myślało się nie tylko o niepodległości, ale o przyszłej Polsce na morzu. Zdaniem gościa audycji, Eugeniusz Kwiatkowski był jednym z najwybitniejszych Polaków w historii naszego kraju.

Inżynier z wykształcenia

Eugeniusz Kwiatkowski urodził się w 30 grudnia 1888 w rodzinie ziemiańsko-inteligenckiej w Galicji Wschodniej. Ukończył studia na Politechnice Lwowskiej. Wstąpił do Legionów Józefa Piłsudskiego. Był bliskim przyjacielem swego wykładowcy z uczelni - Ignacego Mościckiego. Po zakończeniu I wojny światowej i odzyskaniu przez Polskę niepodległości w 1918 roku aktywnie włączył się w przyłączenie do naszych ziem Górnego Śląska.

- To był inżynier i doskonale wiedział, co to znaczy Górny Śląsk - powiedział Stefan Bratkowski. - Z tym że jego zainteresowania koncentrowały się na samym przemyśle. Kiedy trafili razem z Ignacym Mościckim do Zakładów Azotowych w Chorzowie, to po odejściu całej tamtejszej, niemieckiej kadry, oni dwaj tę skomplikowaną technologię uruchomili w ciągu miesiąca od przejęcia zakładów.

Wielka Polska

W tamtych czasach myślenie o przemysłowym rozwoju Polski było bardzo trudne. W kraju, zniszczonym wojną, po ponad 120 latach zaborów brakowało środków finansowych na przedsięwzięcia, o których marzył Kwiatkowski. Jednak się udało.

"Wspaniałym, zwycięskim kraulem rzuciła się Polska w słone fale Bałtyku" – pisała z emfazą przedwojenna prasa o Gdyni. I nie bez powodu, gdyż w ciągu zaledwie 10 lat powstało miasto i port porównywane wówczas do Amsterdamu, Bremy czy Genui.

Stefan Bratkowskim uważał, że Kwiatkowski był "fighterem, menedżerem pełną gębą i człowiekiem z ogromną fantazją".

- Od przecięcia pierwszego drzewka na placu budowy w Stalowej Woli do uruchomienia wielkiego pieca upłynęło 11 miesięcy, a po 12 miesiącach z zakładów w Stalowej Woli wychodziły już działka przeciwlotnicze klasy światowej - komentował gość audycji.

W Polsce Ludowej

Po wybuchu II wojny światowej Kwiatkowski został internowany w Rumunii. Zgłosił swój akces do rządu utworzonego przez gen. Władysława Sikorskiego w Paryżu, ale tę propozycję odrzucono. Przyjął natomiast propozycję wejścia do Rządu Jedności Narodowej.

- Borejsza pojechał do niego do Rumunii, przedstawił mu sytuację - mówił Bratkowski. - Wrócił, został delegatem rządu ds. Wybrzeża. I znów zabrał się za odbudowę i rozbudowę Gdyni.

W roku 1948 został odsunięty na margines. Zajął się pracą naukową z dziedziny chemii, ekonomii i historii. Przez wiele lat był szykanowany przez władze PRL. Zamieszkał w Krakowie, gdzie zmarł 22 sierpnia 1974. Jest pochowany na Cmentarzu Rakowickim.

bs/im

X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem