X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
more_horiz
Historia

Henryk Sienkiewicz. Skromny gwiazdor

Ostatnia aktualizacja: 15.11.2021 06:00
15 listopada 1916 roku w Vevey w Szwajcarii zmarł Henryk Sienkiewicz, jeszcze za życia jeden z najbardziej popularnych pisarzy polskich, który z ironią odnosił się do swego sukcesu.
Kazimierz Mordasewicz, Portret Henryka Sienkiewicza, 1899, własność Muzeum Narodowego w Warszawie
Kazimierz Mordasewicz, "Portret Henryka Sienkiewicza", 1899, własność Muzeum Narodowego w WarszawieFoto: Domena publiczna

Urodził się 5 maja 1846 roku w Woli Okrzejskiej. Był nowelistą, powieściopisarzem i publicystą, autorem między innymi "Trylogii", "Krzyżaków", "Quo Vadis" i "Bez dogmatu". W 1905 roku otrzymał Nagrodę Nobla w dziedzinie literatury za całokształt twórczości.

Henryk Sienkiewicz - zobacz serwis specjalny

- Kraszewskim przecież nie będziesz. I z pióra nie wyżyjesz – perswadowała Henrykowi Sienkiewiczowi jego matka Stefania Cieciszowska, gdy ten podejmował pierwsze próby literackie.

Posłuchaj
14:24 Wychowawca pokoleń.mp3 Henryk Sienkiewicz - wychowawca pokoleń. Felieton redaktora Rozgłośni Polskiej RWE Wiktora Trościanko (13.11.1966) 

Stało się jednak inaczej. Nie tylko zarabiał pisaniem na życie, lecz także stał się jedną z pierwszych wielkich gwiazd polskiej literatury. Hołdy i uwielbienia spotykały go co krok. Jako człowiek skromny i obdarzony poczuciem humoru niekiedy irytował się zamieszaniem wokół jego osoby. Śmiejąc się, mówił: "mej sławy nic nie zatrze, bo nad libańskie wyższa cedry".

Odnosił olbrzymie tryumfy zarówno wśród swoich, jak i wśród obcych. W rankingu przeprowadzonym przez rosyjskie ministerstwo spraw wewnętrznych, dotyczącym popularności czytanych autorów, zajął pierwsze miejsce. Wyprzedził Lwa Tołstoja oraz Emila Zolę. Kult Sienkiewicza we Francji określono jako "bezprzytomny podziw". Te same tryumfy autor "Quo Vadis" święcił w Ameryce, Anglii, we Włoszech i Niemczech.

trumna przybywa do Warszawy.jpg
Sienkiewicz wraca do Polski. Drugi pogrzeb pisarza

Zawrotne powodzenie, jakie nigdy dotąd nie było udziałem żadnego pisarza polskiego, wzbudzało zazdrość wśród innych. Pojawiały się głosy protestu określające kult jako zmorę i opętanie. Za krytykę wzięli się koledzy po piórze, Stanisław Brzozowski twierdził, że Sienkiewicz opowiada kojące baśnie na łożu konającej Polski. Krytyk Aleksander Bruckner tak pisał o tym zjawisku: "Chciano na gwałt obniżyć wielkiego pisarza, niewygodnego, bo protestującego czynem, własną twórczością i słowem przeciwko jednostronności nowej sztuki, przeciw rui i porubstwu. Jak to u nas bywa, stale cierpią najniewinniejsi, tym razem literatura".


Posłuchaj
24:50 Znaliśmy Pana Henryka osobiście_1.mp3 Znaliśmy Pana Henryka osobiście (cz.1). Archiwalna audycja Rozgłośni Polskiej RWE w opracowaniu Tadeusza Nowakowskiego (25.12.1986)

11:23 Znaliśmy Pana Henryka osobiście_2.mp3 Znaliśmy Pana Henryka osobiście (cz.2). Archiwalna audycja Rozgłośni Polskiej RWE w opracowaniu Tadeusza Nowakowskiego (25.12.1986)

  

Przyjmując nagrodę Nobla w roku 1905, oświadczył, że zaszczyt ten cenny jest dla wszystkich, ale szczególnie dla syna Polski. "Głoszono Ją umarłą, a oto jeden z tysiącznych dowodów, że Ona żyje. Głoszono Ją niezdolną do myślenia i pracy a oto dowód, że działa. Głoszono Ją podbitą, a oto nowy dowód, że umie zwyciężać".

Gdy wybuchła I wojna światowa pisarz wyjechał do Szwajcarii, gdzie razem z Ignacym Paderewskim organizował pomoc dla ofiar wojny w Polsce. Współtworzył Szwajcarski Komitet Generalny Pomocy Ofiarom Wojny w Polsce. Henryk Sienkiewicz nie doczekał się niepodległej Polski, zmarł 15 listopada 1916 roku w Vevey w Szwajcarii. Prochy wieszcza uroczyście sprowadz ono do Polski w 1924 roku. 27 października złożono je w Warszawie w podziemiach katedry św. Jana Chrzciciela.

mk/bm

Czytaj także

Henryk Sienkiewicz – noblista spod strzech

Ostatnia aktualizacja: 05.05.2021 06:00
5 maja 1846 roku przyszedł na świat Henryk Sienkiewicz. Polski noblista, jeden z najpopularniejszych pisarzy przełomu XIX i XX wieku. Do dziś jego książki obecne są w kanonie lektur szkolnych.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Sienkiewicz wraca do Polski. Drugi pogrzeb pisarza

Ostatnia aktualizacja: 27.10.2021 06:00
Osiem lat po śmierci Henryka Sienkiewicza jego prochy uroczyście sprowadzono ze Szwajcarii do Polski. 97 lat temu, 27 października 1924 roku, ciało noblisty pochowano w Warszawie.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Ponad pół wieku pieśni o Małym Rycerzu. "Przygody Pana Michała" mają 52 lata

Ostatnia aktualizacja: 14.11.2021 05:50
- Koń przed rozpoczęciem zdjęć był dla mnie wyrośniętym psem - śmiał się Tadeusz Łomnicki, wspominając pracę nad rolą Michała Wołodyjowskiego. Już od pół wieku - to przez pryzmat jego kreacji - spoglądamy na Sienkiewiczowskiego bohatera. Nie tylko dzięki filmowi, ale także serialowi, który na ekranach telewizorów zagościł po raz pierwszy 14 listopada 1969 roku.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Scorupco w miłosnym trójkącie. 22 lata od premiery "Ogniem i mieczem" Hoffmana

Ostatnia aktualizacja: 12.02.2021 05:40
12 lutego 1999 roku na ekrany kin wszedł film "Ogniem i mieczem". Tym samym zakończyła się sienkiewiczowska przygoda reżysera Jerzego Hoffmana, który od 1969 roku ekranizował kolejne części "Trylogii", ale od końca. I to wcale nie jest przypadek.
rozwiń zwiń

Czytaj także

"Pan Wołodyjowski" - ważny film w burzliwych czasach

Ostatnia aktualizacja: 28.03.2021 05:58
28 marca 1969 roku w Sali Kongresowej Pałacu Kultury i Nauki w Warszawie miała miejsce uroczysta premiera filmu "Pan Wołodyjowski" w reżyserii Jerzego Hoffmana. Przy realizacji tak ważnego dla Polaków obrazu, realizatorzy natrafili na liczne trudności właściwe dla burzliwego roku 1968. 
rozwiń zwiń