more_horiz
Historia

"Matysiakowie" kończą 63 lata. Ich popularność nie słabnie

Ostatnia aktualizacja: 15.12.2019 05:40
15 grudnia mija 63 lata od emisji pierwszego odcinka legendarnej już dziś powieści radiowej. "Matysiakowie" to najdłużej emitowane cykliczne słuchowisko na świecie.
Audio
  • W postać Józefa Matysiaka, wcielił się Jan Ciecierski
  • Jerzy Janicki: chcieliśmy, żeby to była prawdziwa rodzina
  • Ludmiła Łączyńska: słuchacze przysyłali też prezenty
  • Tadeusz Fijewski w "Matysiakach"
  • Stanisława Celińska: stworzyliśmy wirtualną rodzinę
Zespół Matysiaków podczas gali wręczenia nagród Wielkiego Splendora dla wybitnych twórców teatru radiowego (2016)
Zespół Matysiaków podczas gali wręczenia nagród Wielkiego Splendora dla wybitnych twórców teatru radiowego (2016)Foto: Wojciech Kusiński/Polskie Radio

"Matysiakowie" to najdłużej emitowana powieść radiowa na świecie; jej obecność na antenie przerwał jedynie w 1981 roku stan wojenny.

Autorami scenariusza byli Jerzy Janicki, Stanisław Stampfl, Władysław Żesławski, a obecnie Dżennet Połtorzycka i Janusz Dziewiątkowski. 

Matysiakowie są warszawską rodziną mieszkającą na Powiślu przy ulicy Dobrej 21. W pierwszym odcinku, nadanym 15 grudnia 1956 roku o godzinie 20.35, słuchacze poznali między innymi seniora rodu, Józefa Matysiaka (w tej roli wystąpił Jan Ciecierski) oraz jego żonę Helenę, w którą na długie lata wcieliła się Stanisława Perzanowska. Głównym tematem były wówczas kłopoty finansowe rodziny Matysiaków.

Jan Ciecierski (pierwszy z lewej). Zdjęcie aktorów grających w słuchowisku "Matysiakowie"  Zygmunt Januszewski 1960/Wikipedia domena publiczna Jan Ciecierski (pierwszy z lewej). Zdjęcie aktorów grających w słuchowisku "Matysiakowie" Zygmunt Januszewski 1960/Wikipedia domena publiczna

Współtwórcą "Matysiaków" był Jerzy Janicki, który zmarł w 2007 roku. Przez kilkadziesiąt lat pisał historię tej rodziny. Z okazji 45-lecia słuchowiska Janicki podkreślił, że w zamyśle autorów miało to być "skrzyżowanie słuchowiska i reportażu". Liczył wtedy, że "Matysiakowie" przetrwają na antenie Polskiego Radia... choćby rok.

Rodzinne wartości

Słuchacze pokochali Matysiaków, którzy propagują takie wartości jak: rodzina, przyjaźń, szacunek dla pracy i miłość do Warszawy. Przeżywali ich losy i życiowe perypetie. Angażowali się emocjonalnie i często udzielali rad. Ludmiła Łączyńska, która od początku wciela się w rolę Wisi, żony Stacha Matysiaka, wspominała, że słuchacze przysyłali też prezenty.

Przez lata w mieszkaniu Matysiaków gościło wielu wybitnych polskich aktorów; niektórzy, jak odtwórcy ról najstarszego pokolenia Matysiaków, już zmarli. Jednym z nich był Wojciech Grzelak, którego grał niezapomniany Tadeusz Fijewski.

Stanisława Celińska, związana z Matysiakami od lat 70., a grająca Iwonkę Rączkową, podkreśliła, że aktorów współtworzących słuchowisko połączyła szczególna więź.

Słuchowisko w okresie największej popularności miało 12 milionów słuchaczy. Matysiakowie otrzymali ponad 3 miliony listów i wiele prezentów, w tym sprzęty gospodarstwa domowego, które były i są przekazywane domom dziecka oraz organizacjom dobroczynnym. Dzięki akcjom społecznym aktorów i autorów słuchowiska został między innymi zbudowany Dom Spokojnej Starości im. Matysiaków oraz wzniesiony pomnik Bolesława Prusa w Warszawie. W okresie PRL bardzo popularny był bar mleczny "U Matysiaków" przy ul. Świętokrzyskiej w Warszawie.

Zobacz co nowego u Matysiaków, posłuchaj odcinków archiwalnych na stronach Jedynka.polskieradio.pl >>>

IAR, sm