more_horiz
Historia

Gdzie jest czarny neseser? Kiedy nadano ostatni komunikat Polskiego Radia w 1939 roku?

Ostatnia aktualizacja: 07.06.2022 05:50
"Halo, halo. Czy nas słyszycie? To nasz ostatni komunikat. Dziś wojska niemieckie wkroczyły do Warszawy. Braterskie pozdrowienia przesyłamy żołnierzom walczącym na Helu i wszystkim walczącym, gdziekolwiek się jeszcze znajdują. Jeszcze Polska nie zginęła! Niech żyje Polska!" - brzmiały ostatnie słowa wygłoszone przez Polskie Radio we wrześniu 1939.
Gdzie jest czarny neseser?
Gdzie jest czarny neseser?Foto: Polskie Radio/mat. promocyjne

Warszawa przez blisko miesiąc opierała się bohatersko napaści nieprzyjaciela. Jednak dalsze prowadzenie walki nie miało sensu wobec beznadziejnej sytuacji wojennej w innych miejscach kraju zajmowanego już wówczas przez okupantów z Niemiec i ZSRR. Również sytuacja w mieście stawała się coraz trudniejsza. Zbombardowanie warszawskiej elektrowni spowodowało wstrzymanie nadawania radiostacji w Forcie Mokotowskim, pomimo tego Polskie Radio działało jednak nadal, wykorzystując krótkofalówki. Zamilkło dopiero 27 września 1939 roku. W tym dniu rozpoczęły się rozmowy strony polskiej z Niemcami na temat poddania miasta. Akt kapitulacji stolicy podpisano 28 września.

30 września w siedzibie Polskiego Radia na ulicy Zielnej uruchomiono na krótko krótkofalówkę, aby pożegnać się ze słuchaczami:

"Halo, halo. Czy nas słyszycie? To nasz ostatni komunikat. Dziś wojska niemieckie wkroczyły do Warszawy. Braterskie pozdrowienia przesyłamy żołnierzom walczącym na Helu i wszystkim walczącym, gdziekolwiek się jeszcze znajdują. Jeszcze Polska nie zginęła! Niech żyje Polska!"

Tekst przemówienia czytali: po polsku – Józef Małgorzewski, po angielsku – Jeremi Przybora, po francusku – Maria Stpiczyńska. Na koniec słuchacze Polskiego Radia mogli usłyszeć jeszcze "Mazurka Dąbrowskiego" i "Warszawiankę".

***

***

Polskie Radio zainicjowało w piątek, 6 maja, narodowe poszukiwania zaginionego zbioru płyt z września 1939 roku. Akcję "Gdzie jest czarny neseser?” wspierają: Ministerstwo Spraw Zagranicznych, Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Instytut Pamięci Narodowej.

Część odnalezionej kolekcji – w postaci 93. metalowych płyt gramofonowych – została wpisana w ubiegłym roku na Listę Krajową programu UNESCO "Pamięć świata". Nagrania te zostały wydane właśnie przez Agencję Muzyczną Polskiego Radia w postaci pięciopłytowego, ekskluzywnego boxu.

Premiera albumu "Kolekcja płyt gramofonowych Polskiego Radia z września 1939 roku" jest dla Polskiego Radia jednocześnie impulsem do rozpoczęcia poszukiwań brakującej części kolekcji płyt – akcja opatrzona została hasłem: "Gdzie jest czarny neseser? Polskie Radio inicjuje narodowe poszukiwania zaginionego zbioru płyt z września 1939 roku".

Więcej informacji po adresem czarnyneseser.pl

mat. prasowe/bm