more_horiz
Historia

Gdzie jest czarny neseser? Polskie Radio nadawało we wrześniu 1939 roku również dzięki Jerzemu Wasowskiemu

Ostatnia aktualizacja: 12.08.2022 05:40
Wśród inżynierów, którzy przywrócili do działania aparaturę w Forcie Mokotowskim, z którego we wrześniu 1939 roku nadawało Polskie Radio, był Jerzy Wasowski. Obaj współtwórcy "Kabaretu Starszych Panów" – Jerzy Wasowski i Jeremi Przybora – na ochotnika kontynuowali pracę w Polskim Radiu w czasie niemieckiego oblężenia stolicy.
Jerzy Wasowski naprawił aparaturę nadawczą w Forcie Mokotowskim we wrześniu 1939 roku.
Jerzy Wasowski naprawił aparaturę nadawczą w Forcie Mokotowskim we wrześniu 1939 roku.Foto: Polskie Radio/mat. promocyjne

Na początku września 1939 roku dyrekcja Polskiego Radia ewakuowała się ze stolicy wraz z rządem. Na polecenie kierownictwa radia uszkodzono wówczas aparaturę nadawczą radiostacji w Raszynie, z której nadawała Warszawa I, i radiostacji w Forcie Mokotowskim, skąd emitowano program Warszawy II. Wysadzono też w powietrze maszt radiowy w Raszynie.

Gdy zespół Polskiego Radia, który pozostał w stolicy, zdecydował się na kontynuowanie emisji, najpilniejszym zadaniem stało się przywrócenie emisji. Już 8 września, pod ostrzałem wroga, inżynierowie dotarli do obu stacji. Naprawa aparatury w Raszynie okazała się niemożliwa. Na szczęście, dzięki pracy m.in. Jerzego Wasowskiego, udało się uruchomić aparaturę w Forcie Mokotowskim. Dzięki temu Polskie Radio mogło znów nadawać. 

W Forcie Mokotowskim nadawano z płyt nagranych wcześniej w siedzibie Polskiego Radia na ul. Zielnej. Tuż przed kapitulacją Warszawy pracownikom Polskiego Radia udało się ewakuować z siedziby radia płyty z przemówieniami nagranymi podczas oblężenia stolicy. Zbiór podzielono na trzy części. Do dzisiaj udało się odnaleźć dwie z nich. Los trzeciej, ewakuowanej w czarnym neseserze, pozostaje nieznany. 

***

***

Polskie Radio zainicjowało w piątek, 6 maja, narodowe poszukiwania zaginionego zbioru płyt z września 1939 roku. Akcję "Gdzie jest czarny neseser?” wspierają: Ministerstwo Spraw Zagranicznych, Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Instytut Pamięci Narodowej.

Część odnalezionej kolekcji – w postaci 93. metalowych płyt gramofonowych – została wpisana w ubiegłym roku na Listę Krajową programu UNESCO "Pamięć świata". Nagrania te zostały wydane właśnie przez Agencję Muzyczną Polskiego Radia w postaci pięciopłytowego, ekskluzywnego boxu.

Premiera albumu "Kolekcja płyt gramofonowych Polskiego Radia z września 1939 roku" jest dla Polskiego Radia jednocześnie impulsem do rozpoczęcia poszukiwań brakującej części kolekcji płyt – akcja opatrzona została hasłem: "Gdzie jest czarny neseser? Polskie Radio inicjuje narodowe poszukiwania zaginionego zbioru płyt z września 1939 roku".

REKLAMA

Więcej informacji po adresem czarnyneseser.pl

mat. prasowe/bm