Wielka planetoida o krok od Ziemi. Zobaczysz ją gołym okiem

13 kwietnia 2029 roku planetoida Apophis zbliży się do Ziemi na odległość 32 tysięcy kilometrów. To rzadkie zjawisko astronomiczne pozwoli naukowcom zbadać wpływ ziemskiej grawitacji na strukturę obiektu, a mieszkańcom wielu regionów - w tym Polski - umożliwi obserwację planetoidy gołym okiem.

2026-04-16, 13:11

Wielka planetoida o krok od Ziemi. Zobaczysz ją gołym okiem
Zdjęcie ilustracyjne. Foto: BABAK TAFRESHI/Science Photo Library/East News

Planetoida Apophis o krok od Ziemi

Już za trzy lata Ziemię minie jeden z najbardziej niezwykłych obiektów kosmicznych, jakie kiedykolwiek mogliśmy obserwować z tak bliska. Planetoida Apophis przeleci obok naszej planety 13 kwietnia 2029 roku, zbliżając się na odległość około 32 tysięcy kilometrów od jej powierzchni. To mniej niż wysokość, na której znajdują się niektóre satelity geostacjonarne, co w skali kosmicznej oznacza naprawdę niewielki dystans.

Apophis należy do grupy tzw. planetoid potencjalnie niebezpiecznych, jednak w tym przypadku nie ma powodów do obaw. Naukowcy, po latach obserwacji prowadzonych za pomocą teleskopów i radarów, są zgodni - przez co najmniej najbliższe 100 lat nie istnieje ryzyko jego zderzenia z Ziemią. Obiekt został odkryty w 2004 roku i początkowo rozważano różne scenariusze jego trajektorii, ale kolejne pomiary pozwoliły dokładnie określić jego orbitę.

To, co czyni to wydarzenie wyjątkowym, to przede wszystkim jego skala i rzadkość. Tak duża planetoida - o średnicy około 340 metrów i długości sięgającej co najmniej 450 metrów - niezwykle rzadko przelatuje tak blisko naszej planety. Według danych NASA, podobne zbliżenia zdarzają się średnio raz na kilka tysięcy lat. Apophis jest pozostałością z początków Układu Słonecznego, zbudowaną z materiału, który nigdy nie wszedł w skład żadnej planety ani księżyca.

Naprężenia, wstrząsy i zmiany orbity - jak Ziemia wpłynie na strukturę Apophis?

Bliskie spotkanie z Ziemią będzie nie tylko widowiskowe, ale również niezwykle cenne dla nauki. Apophis znajdzie się pod silnym wpływem grawitacji naszej planety, co może doprowadzić do zmian w jego strukturze i ruchu. Naukowcy spodziewają się, że planetoida zostanie poddana naprężeniom - może zostać nieco rozciągnięta, ściśnięta lub skręcona. Możliwe są też drobne osunięcia materiału na jej powierzchni. Zmienić może się również jej rotacja oraz kształt orbity wokół Słońca.

Właśnie dlatego wydarzenie to budzi tak duże zainteresowanie środowiska naukowego na całym świecie. Obserwacje będą prowadzone zarówno z Ziemi, jak i z przestrzeni kosmicznej. Teleskopy pozwolą śledzić zmiany jasności i trajektorii, radary pomogą określić dokładny kształt i orientację planetoidy, a misje kosmiczne dostarczą szczegółowych danych o jej budowie.

Jedną z nich będzie kontynuacja misji sondy OSIRIS-REx, która po zakończeniu badań planetoidy Bennu i dostarczeniu próbek na Ziemię we wrześniu 2023 roku została skierowana w stronę Apophisa. Obecnie działa pod nazwą OSIRIS-APEX i ma spotkać się z planetoidą po jej przelocie obok Ziemi. Również Europejska Agencja Kosmiczna planuje własną misję - sonda Ramses ma towarzyszyć obiektowi podczas jego zbliżenia do naszej planety.

Widowisko dostępne dla każdego - 13 kwietnia spójrz w górę

Apophis będzie można obserwować także bez specjalistycznego sprzętu, szczególnie na wschodniej półkuli Ziemi, o ile pozwolą na to warunki pogodowe. Zjawisko będzie widoczne również z Polski. Wieczorem 13 kwietnia 2029 roku planetoida pojawi się na niebie jako wyraźnie poruszający się punkt światła, przypominający jasną gwiazdę. Przez pewien czas będzie przesuwać się nad horyzontem, co pozwoli dostrzec jej ruch nawet gołym okiem.

Z czego składa się Apophis?

Planetoida powstała około 4,6 miliarda lat temu w głównym pasie planetoid między Marsem a Jowiszem. Jest obiektem typu S, zbudowanym głównie z krzemianów oraz mieszaniny niklu i żelaza. Jej obecna orbita została ukształtowana przez oddziaływania grawitacyjne dużych planet, a po zbliżeniu w 2029 roku ulegnie dalszym zmianom.

Czytaj także:

Źródło: NASA/nł

Polecane

Wróć do strony głównej