Najgroźniejszy nowotwór w odwrocie? Sensacyjne wyniki badań z Hiszpanii

Hiszpańscy naukowcy dokonali odkrycia, które może zapoczątkować przełom w leczeniu raka trzustki. Badania na myszach pokazały, że terapia oparta na trzech konkretnych lekach potrafi całkowicie wyeliminować nowotwór trzustki i zapobiegać jego nawrotom przez wiele miesięcy. Czy to może sprawdzić się także u ludzi?

2026-02-03, 12:11

Najgroźniejszy nowotwór w odwrocie? Sensacyjne wyniki badań z Hiszpanii
Badania/zdjęcie ilustracyjne. Foto: Wojciech Olkusnik/East News

Najnowsze odkrycie naukowców. Wyleczono raka trzustki u myszy

Jeden z najbardziej uznanych onkologów molekularnych w Europie profesor Mariano Barbacida stanął na czele zespołu naukowców z Narodowego Centrum Badań nad Rakiem (CNIO), którzy doprowadzili do całkowitego zaniku guzów raka trzustki u myszy. Co więcej, u części gryzoni nie zaobserwowano nawrotu choroby przez więcej niż sześć miesięcy od zakończenia terapii. Dokonano tego za sprawą terapii opartej na połączeniu trzech leków: inhibitora RMC-6236, afatyniba oraz substancji SD36. Nie przyniosła ona wyniszczających skutków ubocznych, które zazwyczaj występują przy leczeniu tego rodzaju raka. Nie pozwoliła również na "przebudowanie się" nowotworu, co do tej pory stanowiło jedną z przyczyn nieudanej terapii. Połączone leki mają bowiem uniemożliwiać komórkom nowotworowym adaptowanie się do środowiska i blokować mechanizmy przetrwania komórek raka.

Efekt zaobserwowano nie tylko w jednym typie eksperymentu, ale w trzech wymagających modelach - również w tym z użyciem guzów pobranych od ludzkich pacjentów, co znacząco wzmacnia wagę wyników.

Na optymistyczne efekty pracy hiszpańskiego zespołu złożyło się sześć lat pracy nad terapią, która oddziaływałaby na kluczowe mechanizmy rozwoju raka trzustki. Skupiono się na trzech procesach, umożliwiających komórkom nowotworowym przetrwanie i wzrastanie: mutacji genu KRAS, aktywności białka EGFR oraz białka STAT3.  Uznaje się, że gen KRAS jest jednym z głównych "napędów" nowotworu trzustki. Do jej zablokowania użyto inhibitora RMC-6236. Zastosowano także afatynib, czyli lek hamujący białko EGFR, które pobudza komórki nowotworowe do wzrostu oraz substancji SD36, czyli degradera STAT3, który jest kluczowy do przetrwania komórek rakowych. Połączenie tych trzech medykamentów skutecznie blokuje zdolność nowotworu do namnażania się i adaptacji.

Badania dają nadzieję na przełom

Najbardziej spektakularne efekty terapii zaobserwowano u myszy, którym wszczepiono komórki nowotworowe bezpośrednio do trzustki. Po zastosowaniu wyżej wymienionych leków guzy całkiem zniknęły, a w badaniach tkanek nie wykryto żadnych pozostałości po nowotworze. Wyleczone gryzonie przeżyły bez nawrotów 200 dni. 

Efekty leczenia potwierdziły się w modelach genetycznie modyfikowanych oraz u myszy, którym przeszczepiono guzy pobrane od ludzkich pacjentów. W tej drugiej grupie stwierdzono całkowite wyeliminowanie raka trzustki u 16 gryzoni wśród 18. Naukowcy podkreślają, że leki były dobrze tolerowane przez myszy. 

Mimo fenomenalnych wyników badań, które dają nadzieję na przełom w walce z najgroźniejszym z nowotworów, profesor Barbacid jest ostrożny w ogłaszaniu sukcesu. Podkreślił, że dopóki ich strategia nie zostanie przetestowana na ludziach, nie można jeszcze mówić o przełomie w medycynie - organizmy myszy bowiem mocno różnią się od organizmów ludzi. Ponadto, droga idąca od badań przedklinicznych, czyli na zwierzętach, do zastosowania danego rozwiązania u ludzi jest długa i ściśle regulowana. Na sprawdzenie, czy mieszanka wyżej wymienionych medykamentów faktycznie zwalcza raka trzustki, trzeba więc będzie jeszcze poczekać.

Najtrudniejszy z nowotworów - rak trzustki

Rak trzustki, a szczególnie gruczolakorak przewodowy, jest jednym z najtrudniejszych do leczenia nowotworów. Przyczyniają się do tego późna diagnoza, silnie rozwinięte mikrośrodowisko guza oraz wysoka oporność na leczenie. Komórki nowotworowe bowiem szybko się adaptują i omijają działanie medykamentów skierowanych w pojedyncze mechanizmy.

Czytaj także:

Źródło: tvn24.pl/medonet.pl/onkologia.org.pl

Polecane

Wróć do strony głównej