Norwegia uderza w USA. "Kończy się Pax Americana"
Szef norweskiej dyplomacji Espen Barth Eide ostrzegł w parlamencie, że - jego zdaniem - Stany Zjednoczone dobrowolnie wycofały się z roli gwaranta światowego porządku. Według ministra kończy się era tzw. Pax Americana, a świat wchodzi w okres większej niepewności i geopolitycznych napięć.
2026-03-03, 14:20
Pax Americana (łac. "amerykański pokój") to określenie z okresu po II wojnie światowej, w którym Stany Zjednoczone odgrywały dominującą rolę w utrzymywaniu globalnego ładu politycznego, militarnego i gospodarczego.
Norwegia krytykuje naloty USA na Iran
Szef norweskiej dyplomacji Espen Barth Eide ostro skrytykował działania USA, oceniając, że w ostatnim czasie stały się one mniej przewidywalne i podważyły fundamenty prawa międzynarodowego. Jak wskazał, amerykańskie decyzje osłabiły "uniwersalny zakaz użycia siły i zasadę suwerenności państw".
Minister odniósł się m.in. do trwających od 28 lutego nalotów na Iran. W jego ocenie działania te "nie mają uzasadnienia w prawie międzynarodowym". Jednocześnie podkreślił, że również Iran złamał obowiązujące normy, "atakując państwa, które nie miały z tym nic wspólnego". - Norwegia będzie konsekwentnie bronić zasad prawa międzynarodowego, niezależnie od tego, czy chodzi o Rosję, sojuszników czy państwa Bliskiego Wschodu - zaznaczył.
"Iran jest brutalnym reżimem"
- Podkreślam jednak, że Iran jest brutalnym reżimem, który od wielu lat więzi własne społeczeństwo, depcze prawa człowieka i zasady demokracji. Wielu Irańczyków ucieszyło się z tego, że (lider reżimu - red.) Ali Chamenei ostatecznie zniknął - powiedział, odnosząc się do duchowego przywódcy Iranu.
Mimo krytyki wobec działań USA, minister podkreślił, że NATO pozostaje "filarem bezpieczeństwa Norwegii", a współpraca z Waszyngtonem - choć "inna niż wcześniej" - nadal będzie kluczowa.
Norwegia i Stany Zjednoczone utrzymują silne relacje strategiczne, szczególnie w obszarze obrony i bezpieczeństwa, wzmacniając północną flankę Sojuszu w regionie arktycznym i na Atlantyku.
Norwegia zbliża się do Europy
Szef MSZ odniósł się również do sytuacji Ukrainy, zaznaczając, że priorytetem pozostaje dalsze wspieranie tego państwa w obronie przed agresją Rosji. Podkreślił przy tym, że ewentualne porozumienie pokojowe musi zapewnić Ukrainie pełną suwerenność oraz realne możliwości samodzielnej obrony w przyszłości. - Norwegia deklaruje gotowość do objęcia Ukrainy gwarancjami bezpieczeństwa po zawarciu zawieszenia broni - oświadczył minister.
Szef MSZ zwrócił także uwagę, że w obecnej sytuacji geopolitycznej pogłębianie współpracy z Europą i UE "nigdy nie było dla Norwegii ważniejsze".
- Rosja naszpikuje Arktykę bronią nuklearną. Norwegia alarmuje
- Eksplozje w Teheranie. Izrael i USA zaatakowały Iran [RELACJA]
- Zełenski reaguje po ataku na Iran. Wskazał na USA
Źródło: PAP/asz