Co to znaczy, gdy ktoś mówi do siebie w trzeciej osobie? Naukowcy są zgodni

Co oznacza, gdy ktoś mówi do siebie w trzeciej osobie? Naukowcy przeprowadzili badania

Kiedy mówimy do siebie, zazwyczaj używamy zaimków “ja” lub “mnie”. Część z nas natomiast mówi o sobie w trzeciej osobie. Nie jest to jednak, jak niektórzy twierdzą, objaw choroby psychicznej. Coraz więcej badań pokazuje, że nawyk ten może być bardzo przydatny - pomaga w regulacji emocji oraz wzmacnia samokontrolę. Pomaga też złapać dystans wobec swoich problemów i spojrzeć na nie bardziej obiektywnie. 

Badania nad tym zjawiskiem przeprowadzili Ethan Kross z Laboratorium Emocji i Samokontroli Uniwersytetu Michigan oraz Jason Moser, kierujący Laboratorium Psychofizjologii Klinicznej Uniwersytetu Stanowego Michigan. Naukowcy sprawdzali, jak mózg reaguje podczas wewnętrznego dialogu prowadzonego w pierwszej oraz w trzeciej osobie. Uczestnicy badań oglądali niepokojące obrazy albo przywoływali trudne wspomnienia, jednocześnie mówiąc do siebie po imieniu lub używając zaimka „ja”.

Redakcja poleca

5 oznak nieszczęśliwego człowieka. Nie ignoruj ich

Agnieszka Szachowska

W pierwszym eksperymencie naukowcy z Uniwersytetu Stanowego Michigan monitorowali aktywność mózgu uczestników za pomocą elektroencefalografii (EEG). Wyniki były jednoznaczne - poziom stresu emocjonalnego obniżał się już w ciągu sekundy od rozpoczęcia mówienia do siebie w trzeciej osobie. 

Drugi eksperyment przeprowadzono na Uniwersytecie Michigan z wykorzystaniem funkcjonalnego rezonansu magnetycznego (fMRI). Badania wykazały, że osoby stosujące mowę wewnętrzną w trzeciej osobie miały mniejszą aktywność w obszarach mózgu związanych z nadmiernym skupianiem się na sobie i rozpamiętywaniem negatywnych doświadczeń.

Mówienie do siebie w trzeciej osobie reguluje emocje

Jason Moser podkreślił, że odnoszenie się do siebie w trzeciej osobie pomaga spojrzeć na własne doświadczenia z większym dystansem. Jego zdaniem ten mechanizm ułatwia kontrolowanie emocji i zmniejsza ich intensywność. Co najlepsze, strategia ta nie wymaga dużego wysiłku poznawczego, w przeciwieństwie do innych metod regulowania uczuć.

Naukowcy podkreślają, że potrzebne są dalsze badania nad tym zagadnieniem. Dotychczasowe wyniki sugerują jednak, że rozmowa z samym sobą w trzeciej osobie może być prostym i łatwo dostępnym sposobem wspierającym regulację emocji w codziennym życiu. Autorzy zwracają także uwagę, że technika ta może działać podobnie jak inne metody budowania psychologicznego dystansu, takie jak prowadzenie dziennika czy kontakt z naturą. 

Kiedy mówienie o sobie w trzeciej osobie może być problemem?

O ile mówienie o sobie w trzeciej osobie samo w sobie nie jest objawem choroby, warto zwrócić uwagę, czy nie towarzyszą temu niepokojące zachowania i trudności w funkcjonowaniu, na przykład izolacja społeczna, lęki, depresja, znaczące problemy w relacjach międzyludzkich, zaburzenia tożsamości, poczucie bycia kimś innym lub utrata kontaktu z rzeczywistością. W takiej sytuacji warto skonsultować się z psychologiem lub psychiatrą. Ten ostatni przeprowadzi badania, wywiad i postawi diagnozę.

Warto też zaznaczyć, że mówienie o sobie w trzeciej osobie u dzieci jest zupełnie normalne na wczesnych etapach rozwoju. Może się także pojawić u osób w spektrum autyzmu, niedojrzałych emocjonalnie lub takich, które potrzebują zwrócić na siebie uwagę.