more_horiz

Rozpłochowski: bez porozumienia jastrzębskiego nie byłoby Solidarności

Ostatnia aktualizacja: 04.09.2021 15:09
- Bez Jana Pawła II i jego pielgrzymki do Polski w 1979 r. nie wybuchłyby strajki. Natomiast bez strajków na południu Polski nie byłoby Solidarności  - mówił w Polskim Radiu 24 działacz opozycji w PRL Andrzej Rozpłochowski. 41. rocznicą porozumienia jastrzębskiego skomentowali również Jan Rulewski i Andrzej Michałowski.
Audio
  • Andrzej Rozpołochowski, Jan Rulewski i Andrzej Michałowski o porozumieniach jastrzębskich (Temar dnia/Gość PR24)
Uroczystość złożenia kwiatów przed pomnikiem porozumienia jastrzębskiego w Jastrzębiu-Zdroju
Uroczystość złożenia kwiatów przed pomnikiem porozumienia jastrzębskiego w Jastrzębiu-Zdroju Foto: PAP/Andrzej Grygiel

Zawarte 3 września 1980 r. w Jastrzębiu-Zdroju porozumienie było trzecim, po gdańskim i szczecińskim, dokumentem podpisanym wówczas między władzą a strajkującymi robotnikami. Potwierdzono w nim wszystkie ustalenia gdańskie oraz zniesiono czterobrygadowy system pracy w górnictwie, oznaczający konieczność pracy siedem dni w tygodniu. Kluczowym ustaleniem była też zapowiedź wprowadzenia wszystkich wolnych sobót i niedziel. 

jastrz 21903102 1200.jpg
41. rocznica porozumienia jastrzębskiego. Prezydent: wspaniały triumf wolności i solidarności

Andrzej Rozpłochowski brał udział 3 września w 41. rocznicy podpisania porozumień jastrzębskich. - Śmiem stawiać tezę, że bez porozumień z południa Polski nie byłoby Solidarności. Podczas negocjacji w Gdańsku komisja rządowa zatrzymała się na głównym punkcie o prawie do tworzenia wolnych związków zawodowych. W sukurs przyszły strajki zorganizowane w środowisku górniczym i hutniczym. Na podpisanie porozumienia w Jastrzębiu władza zdobyła się dopiero 3 września 1980 roku, a w Dąbrowie Górniczej osiem dni później. Najważniejszy był przy tym punkt, że porozumienie gdańskie obowiązuje na terenie całej Polski.  Bez Jana Pawła II i jego pielgrzymki do ojczyzny w 1979 roku nie wybuchłyby strajki. Natomiast bez strajków na południu Polski nie byłoby późniejszej Solidarności. Nawet porozumienie gdańskie nie zawierało zapisu, że będzie obowiązywało na terenie całego kraju. Komuniści traktowali sprawę lokalnie, liczyli, że będą mogli w ten sposób rozbijać powstające struktury - powiedział działacz Solidarności. 

Zgodził się z nim Jan Rulewski. - Porozumienia w Jastrzębiu-Zdroju i Hucie Katowice były "kropką nad i" wszystkich wątpliwości, które pojawiły się na Wybrzeżu. W styczniu 1981 roku brałem udział w debacie, gdy powstał kryzys o wolne soboty. Posłużyłem się wtedy porozumieniami jastrzębskimi, gdzie klarownie było napisane, że wszystkie wolne soboty mają być w Polsce. Do tamtego czasu władza inaczej to interpretowała - stwierdził Rulewski. 

Natomiast Andrzej Michałowski zwrócił uwagę, że ruchami społecznego gniewu interesowała się Służba Bezpieczeństwa. - Wszędzie byli TW (tajni współpracownicy). Byliśmy naiwni, ale dzięki kilku uczciwym ludziom udało się - podsumował. 

Posłuchaj
25:18 PR24 2021_09_04-13-34-10.mp3 Andrzej Rozpłochowski, Jan Rulewski i Andrzej Michałowski o porozumieniach jastrzębskich (Temat dnia/Gość PR24)

W porozumieniach jastrzębskich górnicy wywalczyli też m.in. podnoszenie zarobków wraz ze wzrostem kosztów utrzymania. Władza zgodziła się również na wiele branżowych postulatów pracowników kopalń.

Więcej w nagraniu. 

***

Audycja"Temat dnia/Gość PR24"

ProwadzącyTadeusz Płużański

GośćJan Rulewski, Andrzej Michałowski, Andrzej Rozpłochowski

Data emisji: 4.09.2021

Godzina emisji: 13.33

PR24

Zobacz także

Zobacz także

X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem