more_horiz
Historia

Derenk i Istvanmajor. Polskie wsie na Węgrzech

Ostatnia aktualizacja: 15.03.2019 16:50
Przez ponad 200 lat w Derenku na północnym wschodzie dzisiejszych Węgier mieszkała niezwykła społeczność. Polacy zachowali tam swoją tożsamość, tradycję i język. W 1943 roku społeczność rozbito. Większość przesiedlono do miejscowości Istvanmajor, w której Polacy żyją do dziś.
Audio
  • Istvanmajor - polska wieś na Węgrzech - audycja Zbigniewa Korzeniowskiego. (PR, 11.08.1984)
Kapliczka w Derenku
Kapliczka w DerenkuFoto: JezW/ Wikimedia Commons/CC 3-0

Wieś Istvanmajor odwiedził w latach 80. Zbigniew Korzeniowski. Efektem jego pracy był reportaż z cyklu „Encyklopedia kultury”. Posłuchaj.

Skąd wzięła się na Węgrzech polska wspólnota? Duża grupa Polaków przywędrowała tam prawdopodobnie 300 lat temu ze Spisza lub Podkarpacia za chlebem.

- To ewenement. Ci ludzie nie wytworzyli kultury polonijnej, czyli innej, niż ich otaczająca na Węgrzech ale też inna od tej, z której przybyli. Oni kultywowali przez dziesiątki lat kulturę z której przybyli, włączając w to niezwykły język – podkreślał antropolog Ryszard Kantor, który zajmował się problematyką Polaków na Węgrzech.

Jaki był to język? W reportażu Zbigniewa Korzeniowskiego znajdują się nagrania rozmów z Polakami z Derenka.

W 1943 roku ówczesny Regent Królestwa Węgier, Miklós Horthy, zdecydował się powiększyć tereny łowieckie o ziemie, na których znajdowała się wioska.

- Węgierski rząd przystąpił do przesiedlenia w momencie, w którym mężczyźni byli już na froncie – wyjaśniał Ryszard Kantor. - Warunki przesiedlenia były korzystne. Mieszkańcy otrzymali dwukrotnie tyle ziemi, ile mieli w Derenku.

Choć pod względem materialnym ich sytuacja poprawiła się, to społeczność polska przeżyła prawdziwe trzęsienie ziemi. Żyjący dotąd w odosobnieniu Polacy osiedlili się między Węgrami, z czasem rozpływając się między miejscowymi. Istvanmajor było tutaj wyjątkiem.

Dziś mieszka tam kilka polskich rodzin, które wciąż kultywują tradycje przodków.

bm

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak