"Raje podatkowe w UE wciąż są problemem". Jest nowy raport o luce CIT

2020-07-08, 11:57

"Raje podatkowe w UE wciąż są problemem". Jest nowy raport o luce CIT
zdj. ilustracyjne. Foto: Shutterstock.com/alphaspirit

W 2018 r. korporacje międzynarodowe wytransferowały z Polski 17 mld zł zysków, co przełożyło się na ok. 3 mld zł ubytku w dochodach z CIT - wskazał Polski Instytut Ekonomiczny w raporcie "Luka CIT w Polsce w latach 2014-2018". Problemem jest istnienie wewnątrzunijnych rajów podatkowych - oceniono.

Jak zaznaczyli analitycy PIE, luka CIT wyniosła w 2018 roku 22 mld zł - tyle samo, ile rocznie wydajemy na utrzymanie policji - i była o 35 proc. niższa niż w 2014 r., gdy sięgnęła ok. 35 mld zł. Jednocześnie, wpływy z tego podatku stanowiły w Polsce 5 proc. dochodów państwa i były niższe od średniej unijnej na poziomie 7 proc.

- Istotnym problemem jest wyprowadzanie zysków do rajów podatkowych – tylko w 2018 r. korporacje międzynarodowe sztucznie wytransferowały z Polski zyski w wysokości 17 mld zł, co przełożyło się na ponad 3 mld zł ubytku w dochodach z CIT - czytamy w raporcie.

Potrzeba walki z rajami podatkowymi

Zdaniem PIE zahamowanie tego procesu jest możliwe tylko w sytuacji podjęcia zdecydowanych działań na poziomie Unii Europejskiej.

- Potrzebujemy więcej unijnej solidarności w obszarze podatków, inaczej możemy zapomnieć o przyspieszeniu wyrównywania różnic między regionami w Europie – zaznaczono.

Powiązany Artykuł

podatki kalkulacje firma free shutter 1200.jpg
Estoński CIT coraz bliżej. Projekt wkrótce trafi do konsultacji


W ocenie PIE istnienie luki CIT jest szczególnie dotkliwe dla Polski ze względu na "wciąż obecny w naszym kraju niedobór kapitału". Wyprowadzanie zysków poza Polskę sprawia nie tylko, że pieniądze nie trafiają do budżetu, ale także to, że nie ma ich w krajowym obiegu gospodarczym.

- W roku 2018 luka sięgała 1 proc. PKB, co jest znaczącym ubytkiem - wskazali analitycy.

Wpływy z CIT w górę

Jak wskazali autorzy raportu, obserwując dane z ostatnich lat, wpływy z CIT rosły znacznie szybciej niż PKB. Dochody z podatku CIT w okresie 2014-2019 wzrosły z 30 mld zł do 51 mld zł (o 72 proc.). W tym samym czasie PKB urósł o 32 proc.

- Głównym powodem takiego stanu rzeczy był spadek luki CIT - zaznaczył Jakub Sawulski z PIE. Wyjaśnił, że w badanym okresie mieliśmy do czynienia z dynamicznym rozwojem gospodarczym i dobrą koniunkturą, które "osłabiły skłonność firm do poszukiwania dróg unikania opodatkowania"; zaś wprowadzone przez Ministerstwo Finansów narzędzia utrudniające unikanie płacenia CIT przez firmy doprowadziły do zwiększenia jego ściągalności.

Jakub Sawulski zwrócił uwagę, że wciąż dużym problemem jest istnienie wewnątrzunijnych rajów podatkowych.

- Jeśli chcemy myśleć o przyszłości europejskiego systemu podatkowego jak o wehikule zrównoważonego rozwoju kontynentu, to przed wprowadzeniem nowych narzędzi fiskalnych powinniśmy uporządkować najpierw sytuację z już istniejącymi narzędziami, w pierwszej kolejności właśnie z CIT – ocenił.

W raporcie podkreślono, że Polska "pozostaje w tyle za Europą nie tylko pod względem roli CIT w dochodach publicznych, ale także jeśli chodzi o zestawienie wpływów z CIT z PKB". Średnia w Europie wynosi 2,9 proc. W przypadku Polski wskaźnik ten jest o 40 proc. mniejszy. Według PIE problemem pozostaje to, że 1/3 podatników zobowiązanych do płacenia CIT wykazuje brak dochodów.

- W okresie 2014-2018 liczba płatników CIT wzrosła z 434 tys. do 507 tys., zaś liczba wykazujących dochód spadła z 69 proc. do 66 proc. - wyliczono.

Skąd się bierze luka?

Tłumacząc przyczyny powstawania luki CIT, analitycy wskazali m.in. na różnice w przepisach oraz ich interpretacji między krajami, "nieintencjonalne błędy" po stronie podatnika lub urzędu oraz na "celowe obniżanie należnej kwoty podatku poprzez stosowanie legalnych narzędzi optymalizacyjnych lub nielegalnych praktyk, takich jak oszustwa podatkowe".

Ważnym elementem luki jest tzw. zagraniczna luka CIT, czyli ubytek będący rezultatem transferowania zysków do innych krajów przez przedsiębiorstwa, głównie korporacje międzynarodowe.

- W 2018 r. skala tych transferów wyniosła 17 mld zł, zatem powstała w konsekwencji luka sięgnęła 3,2 mld zł i stanowiła 15 proc. całkowitej luki CIT - czytamy.

PolskieRadio24.pl, PAP, PIE, md

Polecane

Wróć do strony głównej