Wyjeżdżasz na Wielkanoc? Średniowieczny wirus znów krąży w Europie

Wyjeżdżając na święta, lepiej uważać

Pierwsze wzmianki o chorobie wywołującej wysoką gorączkę, kaszel, zapalenie spojówek i swędzącą wysypkę odnotowano w Europie jeszcze w X i XI wieku. Odra jest więc od dawna obecna na Starym Kontynencie, i choć w Polsce szczepienia przeciwko niej są obowiązkowe dla dzieci i zalecane dla dorosłych, kolejne przypadki pojawiają się każdego roku.

W tegorocznym sezonie wyjazdów wielkanocnych, na pierwszym miejscu pod względem liczby chorych na Odrę są Francja oraz kraje południa Europy. We Francji odnotowano 724 przypadki w ciągu minionych 12 miesięcy, we Włoszech - 499, w Hiszpanii - 356 - wynika z danych Europejskiego Centrum Kontroli Chorób Zakaźnych (European Centre for Disease Prevention and Control - ECDC).

W Polsce, według europejskich danych odnotowano znacznie mniej, bo 89 przypadków zachorowania na odrę w ostatnich 12 miesiącach. Przy tym w okresie od 1 stycznia do 15 marca bieżącego roku odnotowano dziewięć przypadków - podaje na swych stronach internetowych Państwowy Zakład Higieny.

Odra - objawy, zakażenie i leczenie

Obok gorączki, kaszlu i zapalenia spojówek, charakterystycznym objawem odry jest wysypka. Czerwone kropki na ciele pojawiają się po około dwóch tygodniach od zakażenia. Niewielkie, do 1 centymetra średnicy, plamki i grudki o ciemnoczerwonej i fioletowej barwie występują najpierw na głowie i w ciągu kilku dni rozlewają się na tułów oraz ręce i nogi. Rozpoznanie przez lekarza za każdym razem wymaga jednak diagnozy laboratoryjnej, a jeśli ta potwierdzi obawy medyka - chorego obowiązkowo zgłasza się do sanepidu.

Choroba przenosi się wyłącznie między ludźmi. Do zakażenia dochodzi drogą kropelkową przez kontakt z wydzielinami zakażonego, np. w wyniku kichania. Ryzyko zachorowania u osób podatnych na chorobę, jest bardzo duże. Chory zaraża inne osoby od momentu pojawienia się pierwszych objawów, do około 3, 4 dni po wystąpieniu wysypki. Wirus odry potrafi przeżyć w powietrzu i na powierzchniach do dwóch godzin - odnotowuje Medycyna Praktyczna.

Odrę leczy się objawowo. Lekarze zalecają choremu leki przeciwgorączkowe, odpoczynek, zaciemnienie pokoju (to w związku ze światłowstrętem nabytym w wyniku zapalenia spojówek) i dbanie o nawodnienie organizmu. W przypadku powikłań (zapalenie ucha środkowego, zapalenie płuc, biegunka) lub wyjątkowo ciężkiego przebiegu choroby trzeba się liczyć z koniecznością zażywania antybiotyków.

Szczepienie przeciwko odrze. Kiedy, dla kogo, jak często

Odra bywa śmiertelna. To przypadki bardzo rzadkie - rzędu 1-3 promili, czyli jednego do trzech przypadków na tysiąc, do których dochodzi głównie w wyniku powikłań. Śmiertelność "najwyższa jest u dzieci poniżej 5 r.ż. i u osób z obniżoną odpornością. Zapalenie płuc odpowiada za sześć z dziesięciu zgonów związanych z odrą" - zaznacza GIS. 

Odry można ustrzec się albo za sprawą przejścia tej choroby, co daje pełną odporność, albo dzięki szczepionce. Podstawowe szczepienie przeciwko odrze, śwince i różyczce należy do katalogu obowiązkowych i dzieci przyjmują je między 13. a 15. miesiącem życia. W 6. roku życia podaje się dzieciom dawkę przypominającą, dającą pełną odporność blisko 100 proc. zaszczepionym.

"Niemowlęta po porodzie są chronione przed odrą dzięki przeciwciałom matki, jeśli jest ona jest odporna na odrę. Ten rodzaj odporności (odporność bierna) stopniowo zanika w drugiej połowie pierwszego roku życia. Niemowlęta z częściową odpornością bierną mogą przechodzić odrę łagodniej i krócej" - przypomina GIS. 

Lekarze zalecają także, by dorośli, którzy nie chorowali na odrę i nie byli na nią szczepieni (małe szanse, biorąc pod uwagę zakaźność), zaszczepili się we własnym zakresie. 

Czytaj także: 

• Lekarze zaniepokojeni przypadkami odry. Ostrzegają i apelują o szczepienie dzieci
• Rośnie zagrożenie odrą. "To choroba niebezpieczna, mogą wystąpić poważne komplikacje"
• Odra - poznaj objawy, przebieg choroby, leczenie i możliwe powikłania

Źródła: GIS/Polskie Radio/MP.pl/ECDC/mbl