Dziwne dźwięki spod ziemi. Naukowcy ujawniają, co kryło się pod cmentarzem

Na cmentarzu w Ithace (USA) odkryto miliony pszczół żyjących pod ziemią. Badania wykazały, że 5,6 miliona osobników zamieszkuje tamtejsze tereny od niemal stu lat.

2026-04-16, 11:07

Dziwne dźwięki spod ziemi. Naukowcy ujawniają, co kryło się pod cmentarzem
Zdjęcie ilustracyjne. Foto: Ricardo Mazalan/Associated Press/East News

Miliony pszczół pod cmentarzem. "Drążą w glebie tunele"

Wbrew powszechnemu przekonaniu, pszczoły nie zawsze mieszkają w ulach. W Stanach Zjednoczonych aż około 70 proc. gatunków to tzw. pszczoły gniazdujące w ziemi. Zamiast tworzyć roje, drążą w glebie niewielkie tunele. Co ważne, większość z nich prowadzi samotniczy tryb życia - każda zakłada własne gniazdo, zamiast funkcjonować w dużej kolonii.

Taki właśnie gatunek (Andrena regularis) - od dziesięcioleci występuje na cmentarzu East Lawn w Ithace. Wiadomo, że pojawia się tam co najmniej od 1935 roku, choć sam cmentarz istnieje jeszcze dłużej, bo od 1878 roku. Przez lata nikt jednak nie potrafił określić, jak duża jest ta populacja. To zmieniło się dopiero w 2023 roku. Naukowcy z Uniwersytetu Cornella przez około półtora miesiąca prowadzili badania terenowe, zbierając dane w różnych częściach cmentarza. Na tej podstawie oszacowali liczbę pszczół żyjących pod ziemią.

Skala zjawiska przerosła oczekiwania naukowców

Efekt zaskoczył nawet samych badaczy. Wiosną 2023 roku z gniazd na obszarze około 6,5 tysiąca metrów kwadratowych "wyłoniło się" około 5,56 miliona pszczół, które wyleciały w poszukiwaniu pokarmu i partnerów. Dla porównania - klasyczna kolonia pszczoły miodnej liczy zwykle około 30 tys. osobników. Jak przyznaje współautor badania Bryan Danforth, skala zjawiska była dla niego ogromnym zaskoczeniem. Dotychczasowe obserwacje mówiły o skupiskach liczących setki tysięcy owadów, ale nie miliony.

Wcześniejsze badania również wskazywały na duże populacje, choć zdecydowanie mniejsze. W Arizonie odnotowano około 1 615 000 pszczół jednego gatunku na obszarze 1 290 metrów kwadratowych. W stanie Nowy Jork na trawniku w dzielnicy podmiejskiej naliczono ponad 651 tys. pszczół, a w Brazylii - około 13,5 tys. na niewielkim obszarze 160 metrów kwadratowych.

Cmentarze jako ostoje przyrody

Nowe ustalenia pokazują też coś jeszcze - cmentarze mogą być bardzo ważnymi siedliskami dla takich owadów. Spokojne, rzadko naruszane tereny sprzyjają ich rozwojowi, a same pszczoły gniazdujące w ziemi odgrywają kluczową rolę w zapylaniu roślin.

Jak podkreślają naukowcy, mimo ogromnego znaczenia dla ekosystemu, pszczoły samotnice wciąż pozostają niedocenione. A to właśnie one wykonują ogromną, choć często niezauważalną pracę, bez której funkcjonowanie wielu roślin - także uprawnych - byłoby znacznie trudniejsze.

Artykuł ukazał się w 2026 roku na łamach czasopisma "Apidologie", a jego autorami są Steven T. Hoge, Jordan G. Kueneman, Rachel Fordyce, Cassidy Dobler, Katherine Odanaka oraz Bryan N. Danforth.

Czytaj także:

Źródło: Polskie Radio/nł

Polecane

Wróć do strony głównej