Nowe limity dorabiania do emerytury. Od 1 czerwca na tyle pozwoli ZUS

Wysokość dopuszczalnych dodatkowych zarobków jest nierozerwalnie związana z kondycją polskiej gospodarki. Zgodnie z przepisami, limity te wyliczane są na podstawie komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego (GUS) o przeciętnym wynagrodzeniu za poprzedni kwartał. Ponieważ kwoty te ulegają dynamicznym zmianom, ZUS aktualizuje progi cztery razy w roku: 1 marca, 1 czerwca, 1 września oraz 1 grudnia. Najnowsze, czerwcowe stawki opierają się na przeciętnej płacy z I kwartału 2026 r., która wyniosła dokładnie 9 562,88 zł.

Trzy progi dorabiania dla wcześniejszych emerytów

Biorąc pod uwagę limity wchodzące w życie od 1 czerwca, ZUS wyznacza dla świadczeniobiorców trzy strefy dorabiania, oparte na pułapach 70% oraz 130% przeciętnego wynagrodzenia:

Zarobki do 6 694,10 zł brutto (do 70%): Jest to bezpieczna strefa. Świadczenie wypłacane jest przez ZUS w pełnej wysokości. Dzięki nowej waloryzacji limit ten wzrósł o około 256 zł względem poprzedniego kwartału. Zarobki pomiędzy 6 694,10 zł a 12 431,80 zł brutto: W tym przypadku ZUS odpowiednio zmniejszy wypłacaną emeryturę lub rentę. Pomniejszenie to dotyczy kwoty, o którą ubezpieczony przekroczył dolny limit. Co ważne, przepisy chronią przed drastycznymi cięciami – państwo ustala "maksymalną kwotę zmniejszenia", która dla emerytury wynosi obecnie 989,41 zł. Nawet przy znacznie większym przekroczeniu progu 70%, ZUS nie potrąci ze świadczenia ani złotówki więcej. Zarobki powyżej 12 431,80 zł brutto (powyżej 130%): Skutkują całkowitym zawieszeniem wypłaty świadczenia.

Zawieszenie wypłaty świadczenia nie oznacza bezpowrotnej utraty nabytego prawa do emerytury czy renty. Stan ten dotyczy wyłącznie danego miesiąca, w którym przychody drastycznie wzrosły. Gdy tylko zarobki spadną poniżej pułapu 130% lub dana osoba całkowicie zrezygnuje z dodatkowej pracy, ZUS automatycznie wznowi regularne przelewy.

Kogo obowiązują limity, a kto ma wolną rękę?

Ograniczenia te celują w konkretną grupę ubezpieczonych. Dotyczą one osób, które nie osiągnęły jeszcze powszechnego wieku emerytalnego. Zaliczają się do nich osoby na wcześniejszych emeryturach (np. pracujące w warunkach szczególnych), pobierające emerytury pomostowe, nauczycielskie świadczenia kompensacyjne czy renty z tytułu niezdolności do pracy.

Zupełnie inaczej wygląda sytuacja seniorów, którzy osiągnęli powszechny wiek emerytalny (60 lat w przypadku kobiet i 65 lat dla mężczyzn). Mogą oni dorabiać dowolne kwoty bez żadnych limitów i nie muszą w związku z tym raportować do ZUS dodatkowych zarobków. Jedynym odstępstwem od tej reguły są osoby w wieku emerytalnym, którym ze względu na bardzo niski staż i odprowadzone składki, państwo musiało dopłacić do gwarantowanej kwoty minimalnej – wyższy dochód z dodatkowej pracy pozbawi ich właśnie tej konkretnej dopłaty wyrównawczej.

ZUS przypomina, że dorabiający emeryt, którego obowiązują limity, ma obowiązek nie tylko poinformować Zakład o podjęciu pracy, ale również corocznie, najpóźniej do końca lutego, złożyć oświadczenie o uzyskanych w poprzednim roku przychodach. Co istotne, ZUS podczas takiego podsumowania może rozliczyć zarobki w systemie miesięcznym lub rocznym, automatycznie dobierając wariant najbardziej opłacalny finansowo dla ubezpieczonego.