Przełom w relacjach? Izrael i Liban siądą do rozmów po 43 latach
W Waszyngtonie rozpoczną się we wtorek pierwsze od dziesięcioleci rozmowy pokojowe między Izraelem a Libanem. Dr Michał Lipa z Uniwersytetu Jagiellońskiego uważa, że to początek procesu, który może doprowadzić do zakończenia wieloletniego konfliktu między tymi krajami. Gość Polskiego Radia 24 zwrócił uwagę, że zarówno prezydent i premier Libanu, jak i strona izraelska "wykazują wolę do porozumienia".
2026-04-14, 16:25
Najważniejsze informacje w skrócie:
- W Waszyngtonie rozpoczną się we wtorek rozmowy pokojowe między Izraelem a Libanem
- Oba kraje nie utrzymują stosunków od 1948 roku, a ostatni raz bezpośrednio kontaktowały się 43 lata temu
- Dr Michał Lipa zwrócił uwagę w Polskim Radiu 24, że Hezbollah coraz bardziej słabnie, więc może w przyszłości dojść do jego rozbrojenia. Wtedy jednak trzeba będzie wesprzeć armię Libanu
Obie strony będą reprezentowane przez swoich ambasadorów w Waszyngtonie, którzy w piątek wieczorem odbyli pierwszą w historii rozmowę telefoniczną. Negocjacje są ewenementem, bo oba kraje nie utrzymują ze sobą stosunków od 1948 roku a ostatni raz miały bezpośredni kontakt 43 lata temu, przy okazji zakończenia oblężenia Bejrutu.
Prezydent Libanu Joseph Aoun podkreśla, że rozmowy będą prowadzone wyłącznie przez państwo, z wyłączeniem ugrupowania Hezbollah, czego domagał się Izrael. Hezbollah również je bojkotuje - w poniedziałek jego przywódca po raz kolejny próbował odwieść władze Libanu od "darmowych ustępstw na rzecz Izraela" i zapowiedział, że organizacja nie zaprzestanie walki.
Celem Libanu jest powstrzymanie Izraela przed dalszymi atakami - w tych trwających od początku marca zginęło już ponad dwa tysiące osób, sześć tysięcy jest rannych, a co piąty Libańczyk został przymusowo wysiedlony z terenów atakowanych przez Izrael. Rząd w Tel Awiwie żąda rozbrojenia Hezbollahu i od tego uzależnia jakiekolwiek rozmowy.
Posłuchaj
"Wola porozumienia po obu stronach"
Dr Michał Lipa uważa, że rozmowy przedstawicieli Izraela i Libanu dają nadzieję na to, że będzie to początek procesu, który może zmienić relacje między tymi krajami. - Ustrojowe władze Libanu - prezydent, premier dążą do tego, żeby działalność Hezbollahu z jednej strony i z drugiej strony ataki izraelskie, przestały destabilizować ten kraj - powiedział. Zdaniem eksperta władze Libanu wykazują wolę porozumienia z Izraelem i mają w tej kwestii poparcie znacznej części społeczeństwa libańskiego. - Po stronie Izraela wydaje się, że też jest wola do tego, żeby relacje z Libanem uregulować, więc to jest zapoczątkowanie jakiegoś procesu - ocenił.
Gość Polskiego Radia 24 tłumaczył, że ten proces musi jednak doprowadzić do konkretnych rozwiązań. - Przede wszystkim należy wzmocnić armię libańską, która mogłaby przejąć rolę Hezbollahu, a organizacja ta mogłaby zostać rozbrojona - powiedział. Dr Lipa uważa, że wówczas Hezbollah mógłby stać się zwyczajną organizacją polityczną. - Jest to realny scenariusz, bardzo trudny do realizacji, ponieważ Hezbollah nie chce dobrowolnie złożyć broni, pomimo tych wszystkich nacisków, którym jest poddawany. Z drugiej jednak strony, Hezbollah jest słabszy, niż był jeszcze trzy lata temu - zaznaczył.
Hezbollah straci wsparcie z zewnątrz?
Dr Lipa wskazał też, że jeżeli dojdzie do porozumienia USA z Iranem, to z pewnością jednym z jego punktów będzie zaprzestanie wsparcia Hezbollahu przez Teheran. - Hezbollah na dłuższą metę może stracić to wsparcie zewnętrzne. Tym bardziej, że w Syrii też już nie ma tego wsparcia ze strony reżimu Baszszara al-Asada. Długofalowo tendencja nie wydaje się być korzystna dla Hezbollahu - przyznał.
Ekspert zwrócił natomiast uwagę, że podstawowa kwestia wiąże się z tym, "jak to wszystko przeprowadzić, nie doprowadzając do wybuchu wojny domowej w Libanie". - To będzie duży problem dla tych, którzy będą zaangażowani w ten proces - powiedział.
- Skandal w Sejmie. Berkowicz pokazał flagę ze swastyką
- Przez tygodnie działali w ukryciu. NATO ujawnia, co robiły rosyjskie okręty
- Eksperymenty na ludziach w rosyjskim wojsku? Alarmujące doniesienia
Źródło: Polskie Radio 24
Prowadząca: Ewa Wasążnik
Opracowanie: Paweł Michalak