more_horiz
Historia

Władysław Konopczyński – "archiwożerca"

Ostatnia aktualizacja: 26.11.2015 06:03
- Nie brakowało mu odwagi cywilnej, determinacji i konsekwencji w działaniu obywatelskim, publicznym oraz naukowym – mówił na antenie Polskiego Radia dr Janusz Osica.
Audio
  • Władysław Konopczyński - audycja z cyklu "Kronika niezwykłych Polaków" (PR, 04.10.2002)
Uroczystość w auli Uniwersytetu Jagiellońskiego. Profesor Władysław Konopczyński wręcza prof. Stanisławowi Kutrzebie księgę zawierającą prace historyczne. Fot. NAC1-N-331-3
Uroczystość w auli Uniwersytetu Jagiellońskiego. Profesor Władysław Konopczyński wręcza prof. Stanisławowi Kutrzebie księgę zawierającą prace historyczne. Fot. NAC/1-N-331-3

135 lat temu, 26 listopada 1880 urodził się Władysław Konopczyński, historyk i pierwszy redaktor naczelny "Polskiego Słownika Biograficznego".

Pod kierunkiem prof. Szymona Askenazego rozpoczął badania zasobów archiwalnych w kraju i zagranicą. Tak intensywne, że ochrzczono go mianem "archiwożercy". Odkrycia inspirowały  bogatą i wszechstronną działalność naukową Władysława Konopczyńskiego.

W 1913 roku rozpoczął wykłady na Uniwersytecie Jagiellońskim. W czasie I wojny światowej zacieśnił swe związki z Narodową Demokracją. Odpowiadała mu orientacja polityczna nastawiona na Zachód i państwa ententy.

W czasie konferencji pokojowej w Wersalu był ekspertem polskiego Biura Prac Kongresowych. W lipcu 1920 roku zgłosił się do wojska, a od 1922 został posłem z ramienia endecji. Działał też w Polskim Towarzystwie Historycznym i Polskiej Akademii Umiejętności.

Jedną z najcenniejszych inicjatyw Władysława Konopczyńskiego był zgłoszony przez niego projekt wydawania "Polskiego Słownika Biograficznego".

W latach okupacji hitlerowskiej został aresztowany podczas akcji "Sonderaktion Krakau", wymierzonej przeciw polskiej inteligencji. Przez kilka miesięcy był więźniem obozu w Sachsenhausen. Po uwolnieniu kierował tajnym nauczaniem historii w konspiracyjnym Uniwersytecie Krakowskim. - Nie brakowało mu odwagi cywilnej, determinacji i konsekwencji w działaniu obywatelskim, publicznym oraz naukowym – mówił na antenie Polskiego Radia dr Janusz Osica.

Po II wojnie światowej nie zgadzał się z narastającym procesem stalinizacji kraju. Wybitny znawca historii politycznej XVIII wieku stopniowo wycofywał się z życia naukowego. Zmarł w 1952 roku.

O życiu Władysława Konopczyńskiego posłuchaj w audycji "Kronika niezwykłych Polaków".


X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem