Najważniejsze informacje w skrócie:

• Od 1 marca 2026 roku osoby pobierające wcześniejsze świadczenia mogą bezpiecznie dorobić do kwoty 6438,50 zł brutto miesięcznie, co stanowi równowartość 70 procent przeciętnej pensji, a przekroczenie tego progu będzie skutkowało pomniejszeniem wypłaty.
• W sytuacji, gdy miesięczne zarobki seniora uplasują się w przedziale pomiędzy bezpiecznym limitem a górną granicą wynoszącą 11 957,20 zł brutto, Zakład zastosuje mechanizm proporcjonalnego potrącenia, którego maksymalna wartość jest jednak ustawowo ograniczona.
• Zatajenie przed urzędem faktu podjęcia dodatkowej pracy zarobkowej to krok niezwykle ryzykowny, mogący w skrajnych przypadkach doprowadzić do nałożenia na emeryta obowiązku zwrotu nienależnie pobranych środków nawet za trzy lata wstecz.

Wcześniejsze emerytury. Znaczny wzrost kwot wolnych od potrąceń

Od 1 marca 2026 roku zaczynają obowiązywać zaktualizowane, zdecydowanie bardziej korzystne wskaźniki dorabiania do wcześniejszej emerytury. Główny Urząd Statystyczny regularnie podaje dane o przeciętnym wynagrodzeniu, a to bezpośrednio rzutuje na portfele osób, które, nie osiągnąwszy jeszcze powszechnego wieku emerytalnego, łączą pobieranie państwowej renty lub emerytury z aktywnością zawodową.

W pełni bezpieczny limit przychodu, gwarantujący zachowanie świadczenia w nienaruszonej formie, wzrasta o 298,30 zł w stosunku do dotychczasowych uregulowań, osiągając poziom 6438,50 zł brutto. Z kolei drugi, niezwykle istotny próg – wyznaczający równowartość 130 procent przeciętnego wynagrodzenia – podniesiono o 553,90 zł, co oznacza, że dopiero zarobki przekraczające kwotę 11 957,20 zł brutto spowodują całkowite zawieszenie przelewów z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Pułapka średnich zarobków. Jak ZUS tnie wypłaty?

Co jednak dzieje się w sytuacji, gdy dodatkowe dochody emeryta przekroczą bezpieczną barierę 6438,50 zł, ale nie przebiją jeszcze górnego limitu 11 957,20 zł brutto? W takich przypadkach urzędnicy zastosują regułę pomniejszenia wypłacanego świadczenia o dokładną kwotę odnotowanego przekroczenia.

Ustawodawca przewidział tu jednak pewien "wentyl bezpieczeństwa", chroniący świadczeniobiorców przed drastyczną utratą środków do życia. Od początku marca wprowadzono maksymalne kwoty zmniejszenia, co sprawia, że niezależnie od tego, o ile przekroczony zostanie dolny limit, potrącenie nie może być wyższe niż 989,41 zł w przypadku osób pobierających wcześniejszą emeryturę lub rentę z tytułu całkowitej niezdolności do pracy. Dla osób uprawnionych do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy ten maksymalny próg cięcia wynosi 742,10 zł, natomiast w przypadku rent rodzinnych, pobieranych przez jedną osobę, kwota ta została ustalona na poziomie 841,05 zł.

Formalności, o których nie wolno zapomnieć

Samo pilnowanie limitów finansowych to nie wszystko, ponieważ na pracujących seniorach ciążą również ścisłe obowiązki administracyjne. ZUS kategorycznie przypomina, że każda osoba objęta ograniczeniami dorabiania musi oficjalnie zgłosić fakt podjęcia zatrudnienia oraz zadeklarować przewidywane wpływy na swoje konto. Celowi temu służy dedykowany formularz EROP, który – dla wygody świadczeniobiorców – można wypełnić i złożyć nie tylko osobiście w dowolnej placówce urzędu, ale także pobrać ze strony internetowej www.zus.pl lub przesłać całkowicie cyfrowo za pośrednictwem nowoczesnego portalu eZUS.

Ponadto, do końca lutego każdego roku, należy bezwzględnie dostarczyć do urzędu oświadczenie o wysokości przychodów z minionego roku kalendarzowego lub stosowne zaświadczenie od płatnika składek. Na bazie tych dokumentów ZUS weryfikuje, czy wypłaty w minionych miesiącach były realizowane w prawidłowej wysokości.

Brak transparentności w relacjach z ZUS może okazać się niezwykle kosztowny. Osoby, które zatają fakt dorabiania i nie poinformują o tym instytucji, muszą liczyć się z widmem dotkliwych sankcji w postaci zwrotu nienależnych świadczeń aż do trzech lat wstecz. W sytuacji, w której dodatkowy przychód został należycie zgłoszony do urzędu, ewentualna korekta i obowiązek zwrotu nadpłaconych środków obejmą swoim zasięgiem wyłącznie ostatni rok rozliczeniowy.

• Styczniowe zamieszanie w portfelu singla. Podwyżka minimalnej minimalnie za mała
• 2000 zł pękło. Rodziny wygrały bitwę z cenami, ale przegrały wojnę
• Święta, święta i nie po świętach. Ceny w styczniu łaskawsze dla emerytów

Źródło: ZUS/Michał Tomaszkiewicz