Najważniejsze informacje w skrócie:

• 737,25 zł za koszyk singla: Tyle wyniósł w styczniu Indeks Miesięcznych Zakupów. Choć nominalnie to o 18,49 zł mniej niż w grudniu, realna ulga dla portfela jest symboliczna. Oszczędność wynosi zaledwie 62 grosze dziennie – to równowartość jednej bułki kajzerki.
• 20,45% najniższego wynagrodzenia: Mimo podwyżki płacy minimalnej, siła nabywcza singla spadła rok do roku. Na podstawowe zakupy musi on przeznaczyć 20,45% wypłaty (rok wcześniej 20,06%). "Osobista inflacja" singla (4,7%) rośnie niemal dwa razy szybciej niż jego wynagrodzenie netto (2,7%).
• Koniec wojny na masło i droga dieta: Oszczędności wynikające z tańszych po świętach wędlin zostały zniwelowane przez drastyczne podwyżki produktów "fit" (łosoś +21%, ogórki +55%) oraz koniec promocji na masło (+11% m/m). Portfel drenuje też rekordowo droga kawa (+30% r/r) i chemia domowa.

Życie singla staniało o bułkę dziennie. Cenowy oddech na początek roku

Koszt nabycia zestawu produktów niezbędnych do funkcjonowania przez 30 dni, obejmującego wyżywienie, chemię gospodarczą i higienę, wyniósł w styczniu 2026 dla singla 737,25 zł. W ujęciu rocznym sytuacja wciąż jest trudna – za identyczny koszyk produktów rok temu płacono o ponad 33 zł mniej, co przekłada się na dynamikę wzrostu cen rzędu 4,70%.

Sytuacja wygląda nieco bardziej optymistycznie w ujęciu miesięcznym. Po grudniowym szczycie (755,74 zł), styczeń przyniósł wyczekiwaną korektę. Względem grudnia wartość koszyka spadła nominalnie o 18,49 zł, co oznacza obniżkę o 2,45%. To kwota zauważalna, ale nie przełomowa. Oznacza to, że poświąteczne promocje dały portfelowi osoby żyjącej w pojedynkę lekki oddech, choć poziom wydatków nadal pozostaje wysoki.

Warto przy tym spojrzeć na te dane przez pryzmat kosztów dziennych. Kwota miesięczna dzieli się na średni wydatek w wysokości 24,58 zł każdego dnia. To o 62 grosze mniej niż w grudniu. To w praktyce równowartość jednej bułki kajzerki – zbyt mało, by poczuć realną zmianę standardu życia.

Indeks Miesięcznych Zakupów kontra zarobki. Więcej w portfelu, ale biedniej niż rok temu

Bułka dziennie to zbyt mało, żeby zauważyć poprawę sytuacji finansowej. W styczniu jednak odnotowaliśmy nie tylko spadek wartości IMZ, lecz także wzrost płacy minimalnej do 4806 zł brutto (3605,85 zł na rękę). Ta kumulacja oznacza już wyraźną ulgę dla domowego budżetu.

W grudniu 2025 na zakupy uwzględnione w IMZ singiel musiał wydać 21,53% zarobków, w styczniu 2026 było to 20,45%. Analiza tego samego wskaźnika dla stycznia 2025 pokazała jednak, że rok do roku siła nabywcza młodych Polaków zmalała. Na początku poprzedniego roku na zakupy przeznaczali 20,06% dochodów.

– Patrzymy na pasek z wypłatą i widzimy więcej pieniędzy. Idziemy do sklepu i... realnie możemy za nie kupić mniej niż rok temu. To klasyczny mechanizm "iluzji pieniądza". Tegoroczna waloryzacja płacy minimalnej podniosła pensję netto o około 2,7%. Tymczasem koszyk singla jest droższy rok do roku o 4,7%. Te dwie liczby mówią wszystko - wyjaśnił Michał Tomaszkiewicz, autor Indeksu Miesięcznych Zakupów.

Oznacza to, że mimo podwyżki płacy minimalnej i styczniowej „odwilży” cenowej, singiel realnie w ciągu roku zubożał. Wzrost jego wynagrodzenia nie nadąża za tempem, w jakim drożeje jego specyficzny koszyk zakupowy.

- "Osobista inflacja" singla biegła prawie dwa razy szybciej niż jego podwyżka. W efekcie, po zrobieniu podstawowych zakupów, w portfelu zostaje mu relatywnie mniejsza część pensji niż rok temu. Bogacimy się więc tylko nominalnie, a realnie musimy zaciskać pas –dodał Tomaszkiewicz.

Ekstra wydatek miesiąca: Podatek od słomianego zapału

"Nowy Rok, Nowy ja" - takie postanowienie powzięło po Sylwestrze sporo singli, którzy tłumnie wybrali się do klubów fitness walczyć o formę, której nikt nie będzie w stanie się oprzeć. Ponieważ postanowienie było naprawdę mocne, wybór padał często na karnet "open", umożliwiający częstsze wizyty. To wydatek rzędu 159-189 zł.

W zderzeniu z mrozem i rzeczywistością, motywacja wielu osób wygasła błyskawicznie. Statystyki są nieubłagane – większość noworocznych neofitów rezygnuje z ćwiczeń w ciągu pierwszych trzech miesięcy, a spora część odpada już po kilku tygodniach.

– Zjawisko "słomianego zapału" ma w tym roku wyjątkowo wymierną cenę. Jeśli karnet za 189 zł został wykorzystany tylko dwukrotnie – raz na start, raz na "pożegnanie" – realny koszt jednego treningu wyniósł prawie 100 złotych. Singiel kończy więc miesiąc na minusie, z drogą kawą w ręku i nieużywanym karnetem w kieszeni – podsumowuje Michał Tomaszkiewicz.

Utrata entuzjazmu u osób z mocnymi postanowieniami noworocznymi niezmienne wzbudza ekscytację u właścicieli siłowni i klubów fitness - po tłumach korzystających ze sprzętu ślad zniknął, a pieniądze zostały w kasie.

Co podrożało, co potaniało? Dwie prędkości w portfelu singla

Aby zrozumieć sytuację finansową singla, musimy spojrzeć na paragon przez dwa różne szkła powiększające. W ujęciu rocznym widzimy galopujące ceny stylu życia, natomiast w ujęciu miesięcznym – wygaszanie świątecznej gorączki i powrót do rynkowej normalności.

Rok do roku singiel płaci podatek od kawy i czystości. Dlaczego inflacja singla (4,70%) jest ponad dwukrotnie wyższa od wskaźnika GUS (2,2%)? Odpowiedź kryje się w dwóch alejkach sklepowych, które singiel odwiedza najczęściej. W tej z używkami kawa mielona podrożała aż o 30,2%. Dla singla to często paliwo numer jeden. Jednocześnie utrzymanie czystości stało się aktywnością luksusową - przynajmniej jeśli chodzi o ceny.

- Styczeń 2026 przynosi pierwsze realne sygnały zmiany trendu, ale konsumenci poczują ulgę najwcześniej za kilka miesięcy. Kluczowe prognozy podażowe są optymistyczne. Analitycy branżowi przewidują rekordowe zbiory w sezonie 2026/27 i ich wzrost o 17% rok do roku; prognozowany jest również spadek cen arabiki. Możliwe, iż efekt bazy zadziała od marca-kwietnia, przy czym - i to jest zastrzeżenie kluczowe - ceny detaliczne reagują z opóźnieniem 3–6 miesięcy względem rynków surowcowych. Czy kawa stała się dobrem luksusowym? Nie w sensie ekonomicznym, ale bariera 80–120 złotych za kilogram popularnej marki (wobec 40–60 złotych dwa lata temu) jest psychologicznie odczuwalna – skomentował sytuację dr Robert Orpych z WSB Merito.

Ceny detergentów (np. mleczka do czyszczenia) wzrosły o 25,5%. Single nie kupują proszków w workach 10 kg ani ziemniaków na worki (które staniały o blisko 30%). Kupują produkty w małych opakowaniach i marki premium – a te oparły się deflacji. Patrząc miesiąc do miesiąca doczekaliśmy się końca wojny na masło i startu maratonu cen dla "diet cud". Styczniowy spadek wartości koszyka o 18,49 zł to efekt konkretnych przetasowań.

Potaniały przede wszystkim wędliny: po świętach popyt na mięso spadł, co wymusiło korektę cen. Drugim motorem obniżek są kosmetyki (kremy, balsamy tańsze o 10-15%), objęte poświątecznymi wyprzedażami w drogeriach. Staniała także kawa, która jednak w ujęciu rocznym wciąż lideruje w wysokości wzrostu cen. Podrożało masło, które w grudniu było rekordowo tanie (efekt wojny cenowej marketów), w styczniu podrożało o 11%, wracając do standardowej ceny. W górę wystrzeliły także ceny produktów kojarzonych ze zdrową dietą i prawidłowym odżywianiem się.

Łosoś podrożał miesiąc do miesiąca o 21%, a za importowane ogórki trzeba płacić aż o 55% więcej. Czy to tylko efekt sezonowości, czy handel wykorzystuje nasze noworoczne postanowienia o zdrowym odżywianiu, podnosząc marże na produktach z kategorii "zdrowa żywność'?

- Nie ma dowodów na podnoszenie marż przez sieci handlowe w kategorii "zdrowa żywność" w związku z noworocznymi postanowieniami. Jest inna, prosta przyczyna takiego stanu rzeczy. W środku zimy świeżych warzyw po prostu jest mało, a chętnych na nie nagle bardzo dużo. Każdy, kto w sylwestra postanowił jeść zdrowiej, ruszył w pierwszym tygodniu stycznia po sałatę i ogórki dokładnie wtedy, gdy ich dostępność jest najniższa w całym roku. Ceny idą wtedy w górę nie dlatego, że sieć handlowa zaplanowała sobie noworoczny zarobek, tylko dlatego, że tak działa podstawowe prawo popytu i podaży. Mróz, a nie marketing, dyktuje tutaj warunki – wyjaśnił dr Orpych.

Porównanie indeksów. Dlaczego singiel przegrywa ze statystyką?

Na koniec warto zadać pytanie: jak to możliwe, że oficjalna inflacja jest niska, a paragon singla wciąż parzy w dłonie? Odpowiedź tkwi w zestawieniu trzech kluczowych wskaźników ze stycznia 2026 roku. Podczas gdy Główny Urząd Statystyczny ogłosił inflację na poziomie 2,2%, a średnie ceny w sklepach detalicznych wzrosły o 3,7%, koszyk singla w badaniu IMZ zdrożał aż o 4,70%. Różnica rzędu 2,5 punktu procentowego względem oficjalnych danych nie bierze się jednak z powietrza.

Wskaźnik GUS to potężny "worek", w którym obok żywności znajdują się też paliwa, energia czy odzież – kategorie, które w styczniu taniały, skutecznie zaniżając średnią. Z kolei ogólny "Indeks cen w sklepach detalicznych" (3,7%) łagodzony jest przez taniejące produkty masowe, takie jak mąka, oleje czy ziemniaki. To artykuły kupowane na zapas przez rodziny i seniorów, których singiel – stołujący się często na mieście lub kupujący "na bieżąco" – wkłada do koszyka w śladowych ilościach.

W efekcie osoba żyjąca w pojedynkę płaci swoistą "premię za wygodę". Jej koszyk składa się z produktów, które oparły się deflacji: kawy, dań gotowych oraz markowej chemii w małych, a przez to droższych, opakowaniach. Podczas gdy "statystyczny Kowalski" faktycznie oszczędza na rekordowo tanich warzywach, "statystyczny singiel" dopłaca do drożejącego stylu życia, żyjąc w rzeczywistości gospodarczej znacznie droższej niż ta wynikająca z urzędowych tabel.

– To dowód na to, że inflacja nie jest demokratyczna. Każdy z nas ma swoją własną. Singiel, który nie gotuje z półproduktów i dba o wizerunek (kosmetyki, siłownia, dobra kawa), żyje w rzeczywistości gospodarczej, w której ceny rosną dwa razy szybciej niż wskazuje na to oficjalny odczyt GUS – podsumował Michał Tomaszkiewicz.

Źródło: PolskieRadio24.pl/UCE Research/WSB Merito/Michał Tomaszkiewicz

Skąd to wiemy? Jak to wyliczyliśmy?

Indeks Miesięcznych Zakupów (IMZ) to cykliczny raport oparty na autorskiej metodologii Michała Tomaszkiewicza, realizowany dla PolskieRadio24.pl we współpracy z UCE Research i Uniwersytetami WSB Merito.

W odróżnieniu od wskaźników inflacji (CPI) podawanych przez GUS, IMZ nie mierzy ogólnego poziomu cen w gospodarce, lecz pokazuje nominalny koszt zakupu ściśle określonego zestawu produktów (FMCG), niezbędnych do funkcjonowania przez miesiąc. Fundamentem wyliczeń są dane z raportu "Indeks cen w sklepach detalicznych" (UCE Research/WSB Merito), opartego na analizie 87 tys. odczytów cen w ponad 40 tys. placówek handlowych.

Badanie analizuje koszyki dla trzech typów gospodarstw domowych: Singla, Rodziny 2+2 oraz Emeryta. Prezentowany profil Singla (osoba 25-35 lat, aktywna, dbająca o wizerunek) stanowi najbardziej wymagający scenariusz ekonomiczny, a koszty jego koszyka odniesiono do płacy minimalnej netto na 2026 rok.