more_horiz
Wiadomości

Powszechny dostęp do schronów w Izraelu. Zapewniają bezpieczeństwo milionom obywateli

Ostatnia aktualizacja: 19.05.2021 08:02
Obok systemów obrony antyrakietowej i wczesnego ostrzegania, około miliona schronów zapewnia bezpieczeństwo 9,3 mln mieszkańców Izraela. Kiedy nie ma zagrożenia, służą one często jako pokoje dziecięce, sypialnie dla gości, siłownie czy nawet synagogi.
Zdjęcie ilustracyjne
Zdjęcie ilustracyjneFoto: PAP/EPA/MOHAMMED SABER

Od ponad tygodnia trwają walki między siłami izraelskimi a palestyńskimi bojownikami z Hamasu, radykalnej organizacji rządzącej w Strefie Gazy. W obecnym konflikcie zginęło już 229 osób, w tym 217 Palestyńczyków i 12 Izraelczyków, ponad 1400 osób zostało rannych. Kilkaset tysięcy Izraelczyków musiało uciekać do schronów.

forum-0610352662 (1).jpg
Ile rakiet ma Izrael, jak działa Żelazna Kopuła, jakie ma ograniczenia i które kraje chcą zakupić ten system?

Powszechny dostęp do schronów

Ze względu na rolę, jaką od lat zajmują w życiu mieszkańców, w języku hebrajskim jest wiele określeń na schrony, w zależności od miejsca, gdzie się znajdują i komu służą. Być może wkrótce własnej nazwy dorobią się schronienia "inteligentne", których kilkaset zaczęło działać 12 maja w Tel Awiwie: zarządzane komputerowo, zdalnie otwierane i wyposażone w bezprzewodowy internet.

Prawo izraelskie stanowi, że każdy obywatel musi mieć dostęp do schronu, który może zostać szczelnie zamknięty w przypadku ataku przy użyciu broni niekonwencjonalnej. Około 40 proc. Izraelczyków ma takie pomieszczenie w swoich domach lub mieszkaniach, 27 proc. dzieli je z innymi mieszkańcami budynku, w którym żyją, a 6 proc. korzysta ze schronu publicznego w pobliżu miejscu zamieszkania.

Czytaj także:

Przede wszystkim schrony dzielą się na publiczne i prywatne. Tych pierwszych jest zdecydowanie mniej, bo około 13 tys. i znajdują się przeważnie w dzielnicach, gdzie dominuje starsze budownictwo. W spokojniejszych czasach są zwykle wykorzystywane do innych celów: mogą pełnić funkcję centrum lokalnej społeczności, sceny teatralnej, synagogi, sali do jogi, studia tańca, a nawet baru. Według przedstawicieli Frontu Wewnętrznego Sił Obronnych Izraela używanie schronów w tych celach gwarantuje, że miejscowi znają ich lokalizacje.

Dzielone i publiczne schrony na obszarach, na których ataki rakietowe są rzadsze, nie powinny być jednak wykorzystywane jako magazyny i zgodnie z prawem 80 proc. ich powierzchni powinno pozostać wolne. Najwięcej, bo około 800 tys., schronów znajduje się w prywatnych domach i mieszkaniach. Po wojnie w Zatoce Perskiej w 1990 roku, w czasie której Izraelczycy musieli zakładać maski gazowe i czekać na rakiety Scud wystrzeliwane z Iraku przez armię Saddama Husajna, dowództwo Frontu Wewnętrznego zrezygnowało z budowy schronów w piwnicach. Zamiast tego postanowiono, że powinny się one znajdować we wszystkich mieszkaniach w nowych budynkach w kraju.

mid-epa09209701-2.jpg
"Wszystkie strony się testują". Dr Agnieszka Bryc o konflikcie izraelsko-palestyńskim

Bezpieczny pokój

Każde nowe mieszkanie musi teraz mieć tzw. bezpieczny pokój o powierzchni co najmniej 9 metrów kwadratowych, zwany po hebrajsku mamad (skrótowiec od "zabezpieczonego obszaru w mieszkaniu"), zbudowany z grubego zbrojonego betonu z uszczelnionym oknem i stalowymi drzwiami przypominającymi te do skarbca, które wykonawcy często sugerują zdemontować i zakładać tylko w razie konieczności.

Mamad jest często używany jako zwykłe pomieszczenie. W zależności od potrzeby bywa pokojem dziecięcym, sypialnią dla gości, minisiłownią, kinem domowym czy składzikiem. W części istniejących budynków zostały dobudowane tego typu schrony, ale w tym celu można również wykorzystać istniejące pomieszczenia w mieszkaniu poprzez obłożenie ścian dodatkowym betonem i zbrojeniem ze stali oraz wymienienie drzwi i okna.

Oprócz takich schronów istnieją również schrony używane przez mieszkańców poszczególnych pięter w budynkach wielokondygnacyjnych oraz znajdujące się w każdym budynku biurowym lub użyteczności publicznej. Szczególnym rodzajem schronów publicznych, charakterystycznym dla krajobrazu miejscowości położonych w pobliżu Strefy Gazy są tzw. miguniot, co można na język polski przetłumaczyć jako "schronki".

Czytaj także:

Te niewielkie budowle pojawiły się w pierwszej dekadzie XXI wieku, kiedy syreny ostrzegające przed ostrzałem rakietowe ze Strefy Gazy zaczęły pozostawiać mieszkańcom pobliskich izraelskich miast i osiedli ok. 15 sekund na ukrycie się. Najczęściej mają one formę prostopadłościanów lub dzwonów.

Miguniot są stosunkowo niedrogie (kosztują, w przeliczeniu, ok. 50 tys. złotych) i łatwe do rozmieszczenia, tak by zapewnić szybką ochronę przed atakami rakietowymi i moździerzowymi osobom znajdującym się na dworze, np. na placach zabaw czy przystankach autobusowych oraz na terenach rolniczych. Wiele z nich zostało pomalowanych, by nadać im estetyczny wygląd, a także zmniejszyć negatywny wpływ ich obecności na samopoczucie najmłodszych.

EPA Bliski Wschód Gaza 1200.jpg
Konflikt izraelsko-palestyński. Brak jednomyślności w UE

Braki

W sierpniu 2020 r. raport Kontrolera Państwa (izraelskiego odpowiednika NIK i RPO) wykazał, że niemal 30 proc. obywateli nie ma dostępu do właściwych schronów w pobliżu swoich domów, w tym ponad ćwierć miliona osób mieszkających w pobliżu granic ze Strefą Gazy i Libanem, na obszarach, które są najbardziej narażone na ataki rakietowe.

Według raportu jedna piąta wszystkich publicznych schronów nie zapewniłaby w razie ataku odpowiedniej ochrony. Te braki są uważane w społeczeństwie za szczególnie niepokojące, ponieważ szacuje się, że w arsenałach Hezbollahu, Hamasu, Islamskiego Dżihadu i innych mniejszych organizacji działających przy granicach Izraela znajdują się setki tysięcy rakiet i pocisków moździerzowych.

Czytaj również:

W Strefie Gazy, gdzie żyje około 2 mln ludzi, nie ma schronów dla cywilów. Przyczyną tego stanu rzeczy jest wyjątkowo ciężka sytuacja finansowa oraz izraelskie ograniczenie importu cementu na terytorium palestyńskie, jako że może on zostać wykorzystany do wzmocnienia podziemnych tuneli używanych do przemytu i przechowywania broni.

dz

Zobacz także

Zobacz także

X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem