ADHD to nie jedno zaburzenie. Badania mózgu ujawniły dwa różne typy

ADHD może nie być jednym zaburzeniem. Nowe badania chińskich naukowców wskazują, że istnieją co najmniej dwa różne typy tego zaburzenia, które różnią się zarówno objawami, jak i zmianami w mózgu.

2026-03-09, 07:32

ADHD to nie jedno zaburzenie. Badania mózgu ujawniły dwa różne typy
Wyniki rezonansu magnetycznego mózgu (MEG). Uzyskane dane mogą być wykorzystane do badania zaburzeń psychicznych i neurologicznych, takich jak ADHD. Foto: J.M. Eddins Jr.l/US AIR FORCE/Science Photo Library/East News

Dlaczego ADHD wygląda inaczej u innych dzieci?

Zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi, czyli ADHD, zwykle traktowany jest jako jedno zaburzenie. W rzeczywistości jednak objawy mogą znacząco różnić się między dziećmi - u jednych dominują problemy z koncentracją, u innych nadpobudliwość i impulsywność.

Nowe badanie opublikowane w czasopiśmie "General Psychiatry" sugeruje, że różnice te mogą mieć bezpośredni związek z budową mózgu. Naukowcy z Pierwszego Uniwersytetu Medycznego w Shandong w Chinach przeanalizowali skany mózgu dzieci i młodzieży z ADHD, aby sprawdzić, czy istnieją wyraźne różnice w strukturze.

Analiza mózgu ujawniła dwa podtypy ADHD

Badacze wykorzystali obrazy z rezonansu magnetycznego (MRI) 135 młodych osób z ADHD 182 dzieci bez tego zaburzenia. Analizowali przede wszystkim objętość istoty szarej, która odgrywa ważną rolę w funkcjonowaniu i rozwoju mózgu.

Na pierwszy rzut oka porównanie obu grup nie wykazało jednoznacznych różnic. Według naukowców może to tłumaczyć, dlaczego wcześniejsze badania nad ADHD często dawały sprzeczne wyniki. Przyczyną jest prawdopodobne duża różnorodność tego zaburzenia.

Aby lepiej zrozumieć problem, zespół zastosował metody uczenia maszynowego, które pozwoliły podzielić dzieci z ADHD na mniejsze podgrupy. Analiza wykazała istnienie dwóch wyraźnych podtypów ADHD.

Różnice między dwoma typami

Pierwszy typ był związany głównie z trudnościami w koncentracji uwagi. U dzieci z tej grupy zauważono zwiększoną objętość istoty szarej w niektórych obszarach mózgu, szczególnie w korze czołowej i móżdżku, które odpowiadają za planowanie, skupienie i koordynację.

Drugi typ wyglądał inaczej. Wraz z nasileniem objawów u dzieci obserwowano zmniejszenie objętości istoty szarej w wielu regionach mózgu, m.in. w móżdżku i hipokampie. Te obszary odpowiadają za pamięć, emocje, motywację i kontrolę ruchów. Ten podtyp częściej wiązał się z silniejszymi objawami - zarówno problemami z uwagą, jak i nadpobudliwością czy impulsywnością.

Nie jedna choroba, ale szerokie spektrum

Zdaniem naukowców odkrycie może w przyszłości pomóc w lepszym dopasowaniu leczenia do indywidualnych potrzeb pacjentów. Niektóre dzieci mogą lepiej reagować na treningi poprawiające koncentrację, podczas gdy inne mogą potrzebować bardziej złożonej terapii, w tym leczenia farmakologicznego.

Choć wyniki badań nie zmienią od razu sposobu diagnozowania ADHD, wskazują, że zaburzenie to należy traktować raczej jako spektrum różnych problemów, a nie jedną chorobę.

Czytaj także:

Źródło: PAP/KZ

Polecane

Wróć do strony głównej