Powództwo grupowe przeciw firmom. Chodzi o wzmocnienie pozycji konsumentów

2024-05-21, 09:33

Powództwo grupowe przeciw firmom. Chodzi o wzmocnienie pozycji konsumentów
zdjęcie ilustracyjne. . Foto: DarSzach/ Shutterstock

Możliwość wytaczania przed sądem powszechnym grupowych powództw przeciwko przedsiębiorcom za naruszenie ogólnych interesów konsumentów oraz dochodzenia odszkodowań przewiduje projekt ustawy, którą we wtorek ma się zająć rząd.

Rząd ma się zająć projektem zmiany ustawy o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym, która to zmiana wprowadza do polskiego prawa zapisy dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/1828 z dnia 25 listopada 2020 r.

Projekt zakłada m.in. przekazanie sądom okręgowym do prowadzenia spraw o stwierdzenie stosowania praktyk naruszających ogólne interesy konsumentów, a także spraw o roszczenia związane ze stosowaniem tych praktyk.

Proponowany w projekcie model wytaczania powództw przeciwko przedsiębiorcom przed sądem powszechnym w ramach grupowego postępowania krajowego i grupowego postępowania transgranicznego ma funkcjonować równolegle obok dotychczasowego modelu ochrony zbiorowych interesów konsumentów opartego na postępowaniu prowadzonym przez Prezesa UOKiK.

Przepisy wymagane przez UE

Jak zaznaczono, konieczność wprowadzenia w ramach UE zharmonizowanych regulacji w zakresie powództw przedstawicielskich wynika ze wzrastającego ryzyka naruszania interesów konsumentów w związku z procesami globalizacji i cyfryzacji i rosnącą dynamiką obrotu handlowego (w tym handlu transgranicznego).

Postępowanie grupowe ma się odbywać w procedurze cywilnej, można będzie dochodzić nie tylko stwierdzenia stosowania praktyk naruszających ogólne interesy konsumentów, ale także roszczeń o charakterze odszkodowawczym.

Czym jest "podmiot upoważniony"?


Według projektowanych przepisów, postępowania będą mogły być wszczynane przez tzw. podmiot upoważniony. Zgodnie z zapisami dyrektywy 2020/1828 podmiotami upoważnionymi do wytaczania powództw grupowych, zarówno krajowych jak i transgranicznych, mogą być podmioty spełniające kryteria fachowości i niezależności.

Przepisy dyrektywy stanowią, że podmioty, spełniające wskazane kryteria, będą musiały wnioskować do Prezesa UOKiK o wpis do odpowiedniego rejestru - Wykazu podmiotów upoważnionych.

Dyrektywa stanowi, że aby dany podmiot mógł wytaczać powództwo grupowe musi przez 12 miesięcy przed skierowaniem sprawy do sądu prowadzić rzeczywistą działalność niezarobkową na rzecz ochrony interesów konsumentów.

Jego zadaniem statutowym ma być działalność na rzecz zapewnienia ochrony interesów konsumentów zgodnie z odpowiednimi przepisami prawa UE, celem działania podmiotu nie będzie mogło być osiąganie zysku, nie będzie on także objęty postępowaniem upadłościowym, ani uznany za niewypłacalny.

Podmiot taki ma też być niezależny i niepodlegający wpływom osób innych, niż konsumenci, w szczególności przedsiębiorców, które mogłyby odnieść korzyść gospodarczą z wytoczenia powództwa grupowego. W związku z tym ma dysponować ustalonymi procedurami, aby zapobiegać takim wpływom oraz aby zapobiegać konfliktom interesów.


PR24/PAP/sw

Polecane

Wróć do strony głównej