5 rzeczy, które robisz codziennie i niszczą środowisko. Lepiej zmień te nawyki

Robisz to codziennie i szkodzisz środowisku. 5 nawyków, które warto zmienić

Do zainicjowania Dnia Ziemi przyczyniła się katastrofa ekologiczna, która miała miejsce w 1969 roku u wybrzeży Stanów Zjednoczonych. Z uszkodzonej platformy wiertniczej wyciekło wówczas do oceanu kilkaset tysięcy galonów ropy, co doprowadziło do śmierci tysięcy zwierząt oraz wieloletniej dewastacji środowiska. Rok później za sprawą senatora USA Gaylorda Nelsona uchwalono Międzynarodowy Dzień Ziemi i powołano do życia Amerykańską Agencję Ochrony Środowiska. 

Święto to ma na celu promowanie proekologicznych postaw w społeczeństwie, wzbudzanie poczucia współodpowiedzialności za planetę oraz uświadamianie ludziom zagrożeń związanych z rozwojem przemysłu. Jest to również doskonała okazja do zwiększania świadomości wpływu, jaki wywieramy na naturę i efektów niszczenia środowiska - w tym zanieczyszczenie wody i powietrza oraz globalne ocieplenie, za które w głównej mierze odpowiada człowiek. 

Oto 5 rzeczy, które wielu z nas wykonuje codziennie, a które szkodzą naszej planecie. Warto zmienić te nawyki. 

Nie segregujesz śmieci

Każdego dnia na wysypiska trafiają ogromne ilości odpadów, a główną przyczyną tego zjawiska jest brak odpowiedniej segregacji. Znaczna część z nich, po przedostaniu się do ekosystemu, oddziałuje destrukcyjnie na przyrodę, ludzi i zwierzęta. Selektywna zbiórka pozwala na ponowne wykorzystanie surowców, co nie tylko ogranicza eksploatację zasobów naturalnych, ale też znacząco zmniejsza masę śmieci składowanych na wysypiskach. Dzięki temu możliwe jest ograniczenie zanieczyszczenia środowiska, oszczędność energii oraz – co kluczowe – minimalizacja emisji szkodliwych substancji.

Do segregacji służy kilka pojemników: żółty (metale i tworzywa sztuczne), niebieski (papier), zielony (szkło), brązowy (bio) oraz pojemnik na odpady zmieszane.

Do żółtego wrzucamy:

• zgniecione butelki po napojach,
• opakowania z tworzyw sztucznych,
• puszki po napojach i konserwach,
• niezabrudzoną folię aluminiową,
• zabawki z tworzywa sztucznego,
• zgniecione opakowania wielomateriałowe, na przykład kartony po sokach lub mleku,
• niezabrudzone plastikowe torby, worki, reklamówki i inne folie.

Do pojemnika na szkło wrzucamy:

• czyste opakowania szklane,
• butelki, słoiki i flakony.

Do pojemnika na papier:

• opakowania z papieru, kartonu, tektury (także falistą),
• gazety, czasopisma,
• katalogi, ulotki,
• papier, zadrukowane kartki,
• książki i zeszyty,
• torebki i worki papierowe,
• papier pakowy.

Do pojemnika bio wrzucamy:

• odpadki warzywne i owocowe,
• skoszona trawę, liście i kwiaty,
• trociny i korę drzew,
• drobne gałązki drzew i krzewów,
• resztki jedzenia (poza mięsem).

Z kolei do pojemnika na odpady zmieszane wrzucamy to, czego nie można umieścić w pozostałych koszach i co nie jest odpadem niebezpiecznym lub zbieranym według innych zasad. Wśród takich produktów są między innymi: leki, energooszczędne żarówki oraz żarówki LED. 

Marnujesz jedzenie

Wyrzucanie jedzenia do kosza to marnotrawstwo nie tylko konkretnych produktów, ale też cudzej pracy, naszych pieniędzy oraz wody i energii. Organizacja Narodów Zjednoczonych ds. Wyżywienia i Rolnictwa (FAO) szacuje, że rocznie na świecie wyrzuca się około 1/3 produkowanej żywności. W Polsce każdego roku do kosza trafia około 5 mln ton jedzenia. W aż 60 proc. wynika to z działalności konsumentów - m.in. nieprawidłowego przechowywania i kupowania zbyt dużej ilości żywności. 

Skutecznym rozwiązaniem tego problemu jest wdrożenie zasady "4P": planuj, przechowuj, przetwarzaj i podziel się. Planowanie posiłków pozwala precyzyjnie określić niezbędne zakupy, co minimalizuje ryzyko nabywania nadmiaru żywności. Z kolei właściwe przechowywanie i przetwarzanie produktów gwarantuje ich optymalne wykorzystanie, skutecznie zapobiegając psuciu się jedzenia i tym samym wyrzucaniu.

Sprawdzajmy też daty ważności i zużywajmy najpierw te produkty, które mają krótszy termin przydatności do spożycia. Istnieje również sporo metod konserwacji żywności, która pozwala przedłużyć jej świeżość: mrożenie, pasteryzacja, suszenie, wędzenie, przygotowywanie kiszonek oraz przechowywanie w soli i cukrze. A jeśli nie jesteśmy w stanie czegoś spożyć, możemy to oddać do jadłodzielni.

Jeździsz samochodem

Transport generuje sporą część światowych emisji gazów cieplarnianych. W zależności od tego, czy weźmiemy pod uwagę wszystkie emisje, czy tylko te związane z energią, mówi się o od 14 do 22 proc.  

Jak zauważa dr Michał Czepkiewicz z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, dobrym sposobem na zadbanie o środowisko w tym zakresie będzie zastosowanie modelu "Unikaj-Zastąp-Ulepsz". W pierwszej kolejności należy szukać sposobów na to, żeby podróże skrócić albo ich unikać. 

Z kolei "zastąp" oznacza zamianę środka transportu na inny, bardziej przyjazny dla środowiska - na przykład rower, autobus, tramwaj lub metro. Tam, gdzie się da, warto też iść pieszo. "Ulepsz" natomiast oznacza wymianę samochodów spalinowych na elektryczne. 

Myjesz zęby przy odkręconej wodzie w umywalce

Również golenie się przy odkręconym kranie, korzystanie z wanny zamiast z prysznica, niedbanie o szczelność elementów sieci kanalizacyjnej lub inne działania, które sprawiają, że zużywamy więcej wody, niż potrzeba. To wpływa negatywnie zarówno na środowisko, jak i na nasz portfel. Jakie działania warto więc podjąć?

• myć zęby, twarz i golić się przy zakręconym kranie,
• zrezygnować z kąpieli w wannie na rzecz prysznica,
• wymienić spłuczkę w toalecie na model ograniczający zużycie wody,
• zamontować perlatory w kranach w kuchni oraz łazience,
• wymienić słuchawkę prysznicową na model oszczędzający wodę,
• używać "deszczówki" do podlewania ogrodu i roślin doniczkowych,
• kontrolować i, w razie potrzeby, wymienić nieszczelne elementy sieci kanalizacyjnej,
• zainwestować w zmywarkę zużywająca niewiele wody podczas jednego cyklu i włączać ją przy pełnym wsadzie,
• zakupić pralkę zużywającą niewiele wody podczas jednego cyklu oraz włączać ją dopiero przy pełnym załadunku.

Korzystasz z torebek foliowych

Ze względu na wysoką trwałość chemiczną tworzyw sztucznych, odpady plastikowe nie ulegają całkowitemu rozkładowi, lecz przez dekady fragmentują się na coraz mniejsze cząstki. To wpływa negatywnie na funkcjonowanie ekosystemów wodnych i lądowych. Ponadto jednorazowe torebki foliowe i inne opakowania z tworzyw sztucznych stanowią źródło mikroplastiku, który jest obecnie wykrywany wszędzie - w powietrzu, wodzie, glebie, a nawet w ludzkim ciele. Mikroplastik prowadzi do reakcji zapalnych, zaburzeń funkcjonowania układu odpornościowego, zaburzeń układu hormonalnego oraz może potencjalnie przyczyniać się do rozwoju przewlekłych chorób układu oddechowego i sercowo-naczyniowego.

Warto zatem ograniczyć lub całkowicie zrezygnować z plastikowych torebek. Czym je zastąpić?

• woreczkami płóciennymi, bawełnianymi, itd. - do pakowania warzyw i owoców,
• papierowymi torebkami - do pakowania żywności, na przykład chleba w piekarni,
• torbami bawełnianymi i płóciennymi,
• w przypadku większych gabarytowo przedmiotów - drewnianymi skrzynkami lub kartonowymi pudełkami.

Czytaj także:

• W domach marnujemy 3 mln ton żywności rocznie. "Nadmiar jedzenia można wykorzystać"
• Zgnieciesz butelkę, nie dostaniesz zwrotu kaucji. Tłumaczymy, dlaczego
• Zmieszane czy PSZOK? Jak prawidłowo wyrzucić żarówkę

Źródło: PolskieRadio24.pl/gov.pl/naukaoklimacie.pl/ios.edu.pl/asz