X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
more_horiz
Historia

Ludwika Nitschowa - podarowała stolicy Syrenkę

Ostatnia aktualizacja: 28.03.2021 05:55
- Chciałam dać Warszawie symbol siły, symbol obronności, symbol tych czasów, które się zbliżały - wspominała rzeźbiarka o swoim najważniejszym dziele.
Pomnik Syreny w Warszawie
Pomnik Syreny w WarszawieFoto: Narodowe Archiwum Cyfrowe

28 marca 1989 roku w wieku stu lat zmarła Ludwika Nitschowa, wybitna artystka, autorka rzeźby warszawskiej Syreny.

Pod okiem mistrzów

Artystka urodziła się w rodzinie o tradycjach patriotycznych - była córką malarki i powstańca styczniowego. - Zanim poszłam w kierunku rzeźby, miałam pójść do konserwatorium, dosyć dużo grałam, ale zdawało mi się, że może więcej będę mogła się wypowiedzieć w rzeźbie - mówiła Ludwika Nitschowa w audycji Lidii Nowickiej poświęconej swojej osobie.

Studia rozpoczęła w 1908 roku w Krakowie pod okiem m.in. Leona Wyczółkowskiego, Jacka Malczewskiego i Włodzimierza Tetmajera.

- Kontynuowała te studia w Warszawskiej pracowni Tadeusza Brejera - mówiła Lidia Nowicka, autorka biografii dźwiękowej Ludwiki Nitschowej.

Posłuchaj
23:45 ludwika nitschowa_.mp3 Biografia dźwiękowa Ludwiki Nitschowej autorstwa Lidii Nowickiej z wypowiedziami artystki. (PR, 5.02.1997) 

- Pierwszą wystawę miałam w Zachęcie w 1929 roku - wspominała artystka. - Stawiano mi wielkie zarzuty, co do malarstwa, że właściwie w malarstwie rzeźbię.

Uznanie na całym świecie

Do historii sztuki Nitschowa przeszła jako autorka pomników. Jej debiutem był pomnik Marii Skłodowskiej-Curie. - To był mój pierwszy pomnik, jaki postawiłam po skończeniu Szkoły Sztuk Pięknych - wspominała Nitschowa. - Byłam zachwycona, że osobą, która dokonała tylu odkryć była kobieta i to Polka.

Nitschowa rzeźbiła Skłodowską-Curie z pamięci: uczestniczyła w wykładach noblistki na Sorbonie. Kolejne rzeźby artystki zdobywały w okresie międzywojennym uznanie na całym świecie: Nowym Yorku, Amsterdamie, Paryżu i Brukseli.

Symbol Warszawy

Najważniejszym dokonaniem Nitschowej była jednak rzeźba, która do dziś stanowi symbol Warszawy.

- Pozowała mi bardzo piękna dziewczyna, nie tylko zewnętrznie prezentująca typ polskiej, prawdziwej dziewczyny - tak wspomina pracę z modelką, Krystyną Krahelską, artystka. Krahelska zginęła w drugim dniu Powstania Warszawskiego, 2 sierpnia 1944 roku. - Wiedziała, że jest tym symbolem Warszawy i być może to ją pchnęło do niebezpiecznych, konspiracyjnych prac.

Całą niemal okupację, w tym Powstanie Warszawskie, przeżyła w Warszawie. Z rąk Niemców zginął w 1943 roku jej mąż, wybitny serolog i bakteriolog.

Uczcić Starzyńskiego

Po wojnie doprowadziła do postawienia pomnika bohaterskiemu prezydentowi Warszawy, Stefanowi Starzyńskiemu, który aż do upadku Warszawy pozostał z broniącą się stolicą.- Autor nie zajmuje się sprawami dalszych losów swojej rzeźby. W tym wypadku uważałam za swój obowiązek, ponieważ nie tylko go znałam, ale byłam świadkiem jego działalności, żeby został między nami tu, w Warszawie - wspominała.

Jak powstawała warszawska Syrenka i inne pomniki Nitschowej? Posłuchaj biografii dźwiękowej ze wspomnieniami rzeźbiarki.

bm

Czytaj także

Odkrycie polonu zmieniło świat. Maria Skłodowska-Curie prekursorką radioterapii

Ostatnia aktualizacja: 18.07.2019 05:55
- Wszystko, czym dysponowali w tym laboratorium było naprawdę nędzne, a jednak to tu robione były badania, które doprowadziły do odkrycia i wydzielenia polonu i radu - powiedział prof. Marcel Guillot, współpracownik Marii Skłodowskiej-Curie.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Krystyna Krahelska - twarz warszawskiej Syrenki

Ostatnia aktualizacja: 24.03.2021 05:55
107 lat temu, 24 marca 1914 roku urodziła się Krystyna Krahelska, harcerka, poetka, żołnierz Armii Krajowej, autorka jednej z najpopularniejszych piosenek Polski Walczącej "Hej, chłopcy, bagnet na broń!". 
rozwiń zwiń

Czytaj także

Stefan Starzyński – prezydent, który poświęcił życie dla stolicy

Ostatnia aktualizacja: 21.12.2020 05:45
– Mógł uciec, nawet miał rozkaz opuszczenia miasta razem z rządem, ale tego nie uczynił. Został do końca. To jest wzór odpowiedzialności za funkcje, które mu w zaufaniu zostały powierzone – powiedziała rzeźbiarka, prof. Ludwika Nitschowa.
rozwiń zwiń